Tàu đi qua eo biển Hormuz (Ảnh: Reuters).
Iran "đồng ý không bao giờ đóng eo biển Hormuz"
Trong bài đăng thứ 10 trên mạng xã hội Truth Social chỉ trong vòng một giờ, Tổng thống Donald Trump cho biết Iran “đã đồng ý sẽ không bao giờ đóng cửa eo biển Hormuz nữa”.
“Một ngày tuyệt vời và tươi sáng cho thế giới”, ông Trump nhấn mạnh.
Iran chưa phản hồi thông tin trên.
Trước đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi thông báo eo biển Hormuz “mở cửa hoàn toàn cho tất cả các tàu thương mại đi qua trong thời gian còn lại của lệnh ngừng bắn”.
Tổng thống Trump sau đó tuyên bố eo biển Hormuz đã “hoàn toàn mở cửa và sẵn sàng cho hoạt động thương mại và lưu thông tự do”, nhưng lệnh phong tỏa hải quân đối với Iran “vẫn sẽ được duy trì cho đến khi thỏa thuận của Mỹ với Iran hoàn tất 100%”.
Tổng thống Trump khẳng định Iran đã gỡ bỏ tất cả thủy lôi ở eo biển Hormuz.
“Iran, với sự giúp đỡ của Mỹ, đã gỡ bỏ, hoặc đang gỡ bỏ, tất cả thủy lôi”, ông Trump cho biết.
Trong một bài viết khác, Tổng thống Trump đã chỉ trích NATO. Ông viết: “Giờ đây tình hình eo biển Hormuz đã kết thúc, tôi nhận được cuộc gọi từ NATO hỏi liệu chúng tôi có cần hỗ trợ gì không. Tôi đã bảo họ tránh xa, trừ khi họ chỉ muốn chất đầy dầu lên tàu của mình. Họ vô dụng khi cần thiết, chỉ là một con hổ giấy!”.
Tổng thống Trump cũng khẳng định thỏa thuận Hormuz không liên quan đến tình hình Li Băng.
“Thỏa thuận này không liên quan đến Li Băng dưới bất kỳ hình thức nào, nhưng chúng ta sẽ làm cho Li Băng vĩ đại trở lại!”, ông Trump viết trên mạng xã hội.
Theo ông Trump, “Israel sẽ không còn ném bom Li Băng nữa”.
“Họ (Israel) đã bị Mỹ cấm làm điều đó. Như vậy là đủ rồi!”, ông Trump nhấn mạnh.
Đầu tuần này, Israel và Li Băng đã tổ chức các cuộc đàm phán trực tiếp đầu tiên sau nhiều thập niên. Iran tuyên bố mọi thỏa thuận hòa bình với Mỹ phải bao gồm việc Israel ngừng tấn công Hezbollah, lực lượng được Iran hậu thuẫn ở Li Băng.
Vị trí eo biển Hormuz (Ảnh: BBC).
Điều kiện của Iran với tàu đi qua eo biển Hormuz
Theo quan chức Iran, chỉ các tàu thương mại mới được phép đi qua eo biển Hormuz, còn các tàu quân sự không được phép đi qua.
Hãng tin Reuters cũng dẫn lời một quan chức Iran xác nhận, tất cả các tàu thương mại, bao gồm cả tàu của Mỹ, đều có thể đi qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, lộ trình đi qua eo biển Hormuz của các tàu này cần có sự phối hợp với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran.
Theo quan chức Iran, việc đi lại qua eo biển Hormuz sẽ bị hạn chế ở những tuyến đường mà Iran cho là an toàn, đồng thời cho biết các tàu quân sự vẫn bị cấm đi qua eo biển.
Trong khi đó, hãng thông tấn Tasnim dẫn nguồn tin từ Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cho biết nước này sẽ một lần nữa đóng cửa eo biển Hormuz nếu Mỹ tiếp tục phong tỏa hải quân.
Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa đối với các tàu ra vào các cảng của Iran từ ngày 13/4 nhằm gây sức ép lên Tehran.
Cuộc chiến giữa Mỹ - Israel với Iran đã dẫn đến sự gián đoạn nguồn cung dầu khí toàn cầu lớn nhất từ trước đến nay khi Iran phong tỏa một phần eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch vận chuyển khoảng 20% lưu lượng dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới.
Hàng trăm tàu chở dầu cùng các loại tàu khác và 20.000 thủy thủ đã bị mắc kẹt bên trong Vùng Vịnh kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28/2. Một lệnh ngừng bắn kéo dài 2 tuần đã có hiệu lực vào ngày 8/4.
Eo biển Hormuz, chỉ rộng 34km nằm giữa Iran và Oman, là lối đi từ Vùng Vịnh ra Ấn Độ Dương và là tuyến đường chính cho các nguồn cung năng lượng từ Trung Đông cùng các hàng hóa thiết yếu khác bao gồm cả phân bón.
Tổng thống Trump cho biết cuộc chiến Iran đã gần kết thúc, nhưng quyền kiểm soát eo biển Hormuz vẫn là một vấn đề then chốt trong các cuộc đàm phán.
