Hệ thống phòng không Patriot đang được vận hành ở Ukraine, được cho là rất hiệu quả trong việc bắn hạ tên lửa Nga (Ảnh minh họa: Sky News).
Iran phá hủy một nửa kho tên lửa Patriot và THAAD của Mỹ
Mỹ đã sử dụng hết hơn một nửa kho tên lửa phòng không chủ chốt của mình trong cuộc chiến kéo dài gần 2 tháng với Iran.
Một báo cáo mới từ Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) được công bố vào ngày 21/4 đã phân tích chi tiết kho tên lửa Patriot và THAAD hiện có của Mỹ.
Đối với Ukraine, các tổ hợp Patriot đang là trụ cột trong mạng lưới phòng không để chống tên lửa Nga, đồng thời Kiev cũng muốn sở hữu một số hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối THAAD cực kỳ tiên tiến.
Theo CSIS, Mỹ và các đồng minh đã sử dụng từ 1.060 đến 1.430 tên lửa cho hệ thống phòng không Patriot trong tổng số 2.330 quả có sẵn trước chiến tranh. Đối với đạn cho hệ thống THAAD, Mỹ ước tính đã bắn từ 190 đến 290 quả trong tổng số 360 quả.
Ukraine liên tục than phiền rằng Mỹ sử dụng tên lửa Patriot để bắn hạ UAV Shahed của Iran một cách rất lãng phí. Ngược lại, kho dự trữ tên lửa Patriot của Kiev, đặc biệt là các phiên bản PAC-3 MSE, đang cạn kiệt một cách đáng báo động, trong khi hàng nghìn UAV Geran (bản sao của Shahed) và các biến thể do Nga sản xuất có thể tràn ngập Ukraine chỉ trong một đêm.
Do đó, các nhà nghiên cứu Ukraine đã phát triển một kho vũ khí thay thế, rẻ hơn để chống UAV, có lẽ đáng chú ý nhất là các máy bay không người lái đánh chặn. Nhưng khi nói đến các tên lửa đạn đạo của Nga như Iskander-M hay Kinzhal, Ukraine vẫn phụ thuộc vào viện trợ từ bên ngoài, đặc biệt là tên lửa PAC-3.
Nhà sản xuất tên lửa Patriot, Raytheon, đang mở rộng sản xuất Patriot GEM-T tại Đức, nhưng các cơ sở này vẫn chưa đi vào hoạt động. Trong khi đó, phân tích của CSIS ước tính rằng việc ký hợp đồng sản xuất tên lửa PAC-3 MSE mất tới 29 tháng trước khi bắt đầu sản xuất.
Hệ thống Patriot được xem là trụ cột trong lá chắn thép bảo vệ Ukraine (Video: WSJ).
Ukraine nỗ lực chế tạo hệ thống phòng thủ tương tự Patriot
Tổng thống Zelensky ngày 19/4 tuyên bố trên truyền hình quốc gia rằng Ukraine, với sự hỗ trợ từ các đối tác châu Âu, đang nỗ lực phát triển một hệ thống phòng không chống tên lửa đạn đạo. Ông đặt ra thời hạn phải hoàn tất "trong vòng một năm". Động thái này nhằm giảm sự phụ thuộc vào hệ thống Patriot do Mỹ sản xuất.
Mặc dù ý định theo đuổi hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo của Kiev không phải là mới, nhưng đây là lần đầu tiên các quan chức đưa ra một mốc thời gian đầy tham vọng như vậy cho nỗ lực này.
"Tôi tin tưởng, và ý tưởng của tôi là chúng ta nên có một hệ thống phòng thủ tên lửa chống đạn đạo của châu Âu. Chúng tôi đang đàm phán với một số quốc gia và đang làm việc theo hướng này", ông Zelensky cho biết, đồng thời đặt ra hạn định, "chúng ta cần xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa chống đạn đạo của riêng mình trong vòng một năm".
Trước đó, vào ngày 6/4, tập đoàn quốc phòng Fire Point của Ukraine đã công bố kế hoạch sản xuất một loại tên lửa thay thế Patriot giá rẻ vào cuối năm 2027.
Fire Point, công ty cũng sản xuất tên lửa hành trình Flamingo, đang phát triển các mẫu tên lửa đạn đạo mới của Ukraine, một công nghệ mà Ukraine cho đến nay vẫn chưa thể sản xuất với quy mô lớn.
Tổng thống Zelensky thừa nhận những thách thức nhưng khẳng định việc sản xuất một hệ thống như vậy trong vòng một năm là "thực tế", lập luận rằng hạn chế chính là việc tiếp cận các linh kiện quan trọng.
Hệ thống Patriot tiên tiến, lần đầu tiên được chuyển giao cho Ukraine dưới thời chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden vào mùa xuân năm 2023, vẫn là hệ thống tên lửa đất đối không duy nhất trong kho vũ khí của Ukraine có khả năng chống lại mối đe dọa tên lửa đạn đạo từ Nga.
Sau cuộc tấn công tên lửa quy mô lớn nhằm vào Ukraine ngày 16/4, ông Zelensky đã giao nhiệm vụ cho Tư lệnh Không quân liên hệ với các đối tác của Ukraine, những người đã hứa cung cấp thêm tên lửa đánh chặn, bao gồm cả hệ thống Patriot.
"Điều quan trọng là phải thực hiện mọi lời hứa viện trợ cho Ukraine đúng thời hạn", ông Zelensky nhấn mạnh.
