Theo Báo cáo tại cuộc họp ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06 hôm 28/3, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết "một số doanh nghiệp trong nước đã bước đầu làm chủ các công nghệ lõi và phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược".
Công nghệ lõi được định nghĩa có tính nền tảng, quyết định đến việc hình thành, phát triển và làm chủ công nghệ cao, tính năng, chất lượng và giá trị gia tăng của sản phẩm công nghệ cao, công nghệ chiến lược. Định nghĩa này được đưa vào Luật Công nghệ cao 2025.
Theo báo cáo, nhóm doanh nghiệp AI Camera của Việt Nam gồm MK, Hanet, BKAV, CMC và VNPT đã làm chủ khoảng 65% công nghệ lõi với tỷ lệ nội địa hóa đạt trên 50%. Viettel được nhắc đến trong việc đã làm chủ khoảng 85% công nghệ lõi của mạng 5G, sẵn sàng cho thương mại hóa.
Trong khi đó, nhóm doanh nghiệp phát triển UAV như Realtime Robotics, Viettel và CT Group được ghi nhận làm chủ trên 70% công nghệ lõi, đồng thời có đầu tư tổ hợp nhà máy sản xuất tại Việt Nam và bước đầu xuất khẩu sang Mỹ. Trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, các doanh nghiệp như Zalo, FPT, Viettel, VNPT và CMC được cho là đã đầu tư hơn 4.200 GPU và đã phát triển nhiều mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt dựa trên các mô hình mở.
Các công nghệ lõi của từng loại sản phẩm không được nêu cụ thể.
Linh kiện điện tử của một hãng Việt Nam được trưng bày tại triển lãm bán dẫn SEMIEXPO Vietnam 2025, tháng 11/2025. Ảnh: Lưu Quý
Trước đó, trong Chương trình phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược triển khai ngay, ban hành cuối 2025, Việt Nam đặt chỉ tiêu đến năm 2030, sẽ làm chủ tối thiểu 80% công nghệ lõi của các sản phẩm công nghệ chiến lược. Tỷ lệ giá trị gia tăng nội địa đạt tối thiểu 60% trong giá bán sản phẩm và 40% trong giá thành sản phẩm. Ngoài ra, sản phẩm công nghệ chiến lược cần đáp ứng tối thiểu 30% nhu cầu thị trường trong nước và có sản phẩm xuất khẩu ra nước ngoài.
Sáu sản phẩm công nghệ chiến lược thuộc nhóm này gồm: Mô hình ngôn ngữ lớn và Trợ lý ảo tiếng Việt; AI Camera xử lý tại biên; Robot di động tự hành; Hệ thống và thiết bị mạng di động 5G; Hạ tầng mạng blockchain và các lớp ứng dụng truy xuất nguồn gốc, tài sản mã hóa; Thiết bị bay không người lái.
Bên cạnh những việc đã đạt được, Báo cáo cũng chỉ ra một trong những thách thức với việc làm chủ công nghệ lõi tại Việt Nam là nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu và chưa đáp ứng yêu cầu. Trong khi đó, công tác đào tạo, thu hút, sử dụng nhân lực chưa gắn với nhu cầu thực tiễn.
Cải thiện vấn đề này cũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được nêu ra. Ngoài ra, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết đang xây dựng hệ thống tiêu chuẩn quốc gia và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với các công nghệ lõi và sản phẩm công nghệ chiến lược, dự kiến ban hành trong năm 2026.
Lưu Quý
