Phi hành gia 59 tuổi Michael Fincke hôm 27/3 cho biết, một sự cố trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) hồi tháng 1 đã khiến ông không thể nói chuyện và buộc NASA thực hiện cuộc sơ tán y tế đầu tiên khỏi trạm. Cuộc sơ tán diễn ra suôn sẻ, nhưng đến nay các bác sĩ vẫn chưa rõ tại sao Fincke, người từng bay vào vũ trụ 4 lần, đột nhiên không khỏe.
Fincke kể lại, ngày 7/1, sau khi chuẩn bị cho chuyến đi bộ ngoài không gian vào hôm sau, ông ăn tối và bỗng nhiên không thể nói chuyện. Ông nhớ là không cảm thấy đau, nhưng đồng đội đã lập tức yêu cầu trợ giúp từ đội ngũ bác sĩ dưới mặt đất. "Mọi chuyện xảy ra hoàn toàn bất ngờ, nhanh đến kinh ngạc. Các đồng đội chắc chắn đã nhận ra tôi đang gặp nạn. Chỉ trong vài giây, mọi người đều nhanh chóng vào cuộc", Fincke nói với AP.
Sự việc kéo dài khoảng 20 phút, sau đó Fincke cảm thấy ổn trở lại. Phi hành gia này cho biết, máy siêu âm trên trạm vũ trụ rất hữu ích khi sự cố xảy ra. Ông cũng thêm rằng bản thân hiện khỏe mạnh, chưa từng trải qua điều gì tương tự trước hay sau đó.
Các bác sĩ đã loại trừ khả năng đau tim, trong khi Fincke cũng khẳng định không bị nghẹn. Tuy nhiên, mọi khả năng khác vẫn đang được xem xét và có thể liên quan đến 549 ngày ông sống trong môi trường vi trọng lực. NASA đang rà soát hồ sơ y tế của những phi hành gia khác để xem liệu có từng xảy ra trường hợp tương tự ngoài không gian hay không.
Phi hành gia NASA Mike Fincke bước ra khỏi tàu Crew Dragon của SpaceX sau khi trở về Trái Đất ngày 15/1. Ảnh: NASA
Fincke thuộc phi hành đoàn Crew-11, bay lên trạm ISS bằng tàu Crew Dragon Endeavour của SpaceX ngày 1/8/2025. Ba thành viên còn lại của Crew-11 là phi hành gia Zena Cardman (NASA), Kimiya Yui (Cơ quan Thám hiểm Hàng không vũ trụ Nhật Bản JAXA) và Oleg Platonov (Cơ quan vũ trụ Nga Roscosmos). Phi hành đoàn đã tiến hành nghiên cứu về sức khỏe con người và nhiều nghiên cứu khoa học khác trên ISS, đồng thời giúp duy trì hoạt động của trạm trên quỹ đạo.
Theo Jared Isaacman, Giám đốc NASA, họ đã hoàn thành gần như mọi mục tiêu của nhiệm vụ trước khi phải trở về sớm vài tuần do sự cố y tế. Dù vậy, Fincke cảm thấy áy náy và liên tục xin lỗi những người chịu ảnh hưởng. Ông cũng rất lạc quan và hy vọng một ngày nào đó mình có thể trở lại không gian.
Theo Live Science, sự cố khiến một số chuyên gia lo ngại về vấn đề sức khỏe trong du hành vũ trụ. Trong trường hợp của Fincke, ông có thể nhanh chóng trở về do trạm ISS chỉ bay trên quỹ đạo Trái Đất. Tuy nhiên, trong nhiệm vụ Artemis 2 - chuyến bay chở người đầu tiên của NASA tới Mặt Trăng sau 54 năm, dự kiến diễn ra tháng 4 - phi hành đoàn sẽ cách xa Trái Đất và khó sơ tán khẩn cấp hơn nhiều. Để đạt mục tiêu thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên Mặt Trăng, NASA có lẽ cần đảm bảo xử lý sự cố y tế tốt nhất có thể.
Thu Thảo (Theo AP, Live Science)
