Đầu tháng 4, bên đường Trường Sa, bờ nam sông Trà Khúc, Quảng Ngãi, người dân đổ ớt để phơi khô, kéo dài khoảng 2 km. Trường Sa là tuyến đường đi qua xã An Phú, một trong những địa phương trồng ớt nổi tiếng của tỉnh, nên vỉa hè thường được người dân tận dụng để phơi ớt. Mỗi khi giá xuống thấp, lượng ớt phơi khô bên đường càng nhiều.
Người dân phơi khô ớt trên đường Trường Sa, Quảng Ngãi, kéo dài khoảng 2 km. Ảnh: Phạm Linh
Ông Nguyễn Văn Anh, chủ ruộng ớt khoảng 750 m2 ở xã An Phú, cho biết chưa bao giờ giá ớt tươi giảm sốc như năm nay. Năm ngoái, ớt đạt giá trung bình 50.000 đồng một kg, có lúc hơn 70.000 đồng, giúp ông thu khoảng 50 triệu đồng cho gần một tấn. Năm nay, đầu mùa giá ớt chỉ còn 14.000 đồng, đến ngày 9/4 xuống 5.000-7.000 đồng một kg.
Tương tự, tại các cánh đồng bên sông Trà Bồng thuộc xã Bình Chương, Bình Sơn, Bình Minh..., không khí trầm lắng. "Chi phí đầu tư khoảng 5 triệu đồng một sào (500 m2), thuê người hái khoảng 250.000-300.000 đồng một ngày. Với giá ớt hiện nay, chúng tôi không đủ trả tiền công", anh Trần Văn Thanh, một nông dân trồng ớt nói.
Ông Nguyễn Văn Anh, thu hoạch ớt bên cánh đồng xã An Phú. Ảnh: Phạm Linh
Theo các thương lái, ớt ở Quảng Ngãi chủ yếu xuất tiểu ngạch sang Trung Quốc. Giá ớt giảm do nhu cầu nhập khẩu của nước này giảm, cộng với chi phí vận chuyển tăng cao khiến thương lái trong nước thu mua cầm chừng.
Riêng về chi phí vận tải, từ Quảng Ngãi đến các cửa khẩu phía bắc (đường dài khoảng 1.000 km), mỗi chuyến đi một chiều một xe container thường tốn khoảng 500-700 lít dầu.
Đầu tháng 4, có lúc giá dầu diesel hơn 40.000 đồng một lít, gấp đôi năm ngoái, nên mỗi container sẽ tốn thêm khoảng 12-15 triệu đồng một chiều đi.
Như vậy, mỗi chuyến hàng từ Quảng Ngãi ra bắc và đi ngược lại bị đội chi phí lên gần 30 triệu đồng. Đến chiều 9/4, giá dầu giảm còn 32.960 đồng một lít, giúp chi phí vận tải giảm nhưng vẫn cao hơn gấp rưỡi so với năm ngoái.
Chính vì thế, lượng xe container chở ớt tươi không tấp nập như năm ngoái. Còn người dân cũng hoãn thu hoạch chờ giá lên, hoặc chuyển sang phơi khô để lưu trữ. Tình trạng này khiến một số tài xế phải đậu xe container nhiều ngày để gom đủ ớt tươi, và chờ giá dầu hạ mới xuất hành ra phía bắc.
Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Quảng Ngãi, tỉnh có diện tích trồng ớt rất lớn, riêng vụ Đông - Xuân năm nay, người dân trồng trên 1.000 ha với sản lượng bình quân khoảng 21.000 tấn/năm. Tuy nhiên, ớt được trồng manh mún, nhỏ lẻ, chưa hình thành vùng chuyên canh quy mô lớn.
Hiện giá ớt bấp bênh, do phụ thuộc vào khả năng xuất khẩu sang Trung Quốc, chủ yếu dựa vào thương lái thu mua, không có doanh nghiệp bao tiêu ổn định, dẫn đến rủi ro cao khi thị trường ngừng nhập khẩu. Trước tình trạng giá ớt giảm sâu, một số cơ sở thu mua ớt trữ kho lạnh để chờ giá tăng hoặc phơi ớt khô.
Cơ quan này đề xuất phát triển các vùng sản xuất lớn, tập trung, xây dựng thông tin thị trường để kết nối nông dân với doanh nghiệp, hình thành chuỗi liên kết sản xuất để giảm rủi ro trước biến động giá.
Phạm Linh
