Bom lượn của Nga (Ảnh: Quân đội Nga).
Bom lượn dẫn đường, hay KAB, là một trong những vũ khí nguy hiểm nhất của Nga. Được phóng từ máy bay phản lực ở khoảng cách 48km hoặc xa hơn phía sau tiền tuyến để tránh hệ thống phòng không, chúng gây thiệt hại lớn cho cả các thành phố của Ukraine lẫn các vị trí tiền tuyến, với hơn 5.700 quả được thả chỉ trong một tháng. Nhiều binh sĩ Ukraine gọi đây là "vũ khí đáng sợ nhất" của phía Nga.
Trong năm 2024, Ukraine từng đối phó hiệu quả với các bom này bằng thiết bị gây nhiễu, khiến chúng trượt mục tiêu, nhưng các bộ dẫn đường mới của Nga đã vô hiệu hóa việc gây nhiễu và các đợt ném bom lại tiếp diễn. Hiện nay, Ukraine tiếp tục triển khai một hệ thống gây nhiễu nâng cấp có thể vượt qua ngay cả công nghệ tốt nhất của Nga.
Một phát ngôn viên của nhóm phát triển hệ thống Lima-Quant cho biết trong thời gian qua mức độ hiệu quả của KAB đã giảm mạnh. Đây cũng là nhóm phát triển chịu trách nhiệm cho hệ thống Lima trước đó. Giống như Lima, phiên bản nâng cấp Lima-Quant được Ukraine kỳ vọng có thể đối phó với vũ khí uy lực của phía Nga.
Dòng KAB là phiên bản tương đương trực tiếp của Nga với dòng bom JDAM của Mỹ. Nó vốn là một quả bom thông thường không dẫn đường, được nâng cấp bằng cách gắn cánh lái và hệ thống dẫn đường vệ tinh, cho phép đánh trúng một vị trí đã được lập trình sẵn trên bản đồ.
Cánh gập giúp các bom này có tầm bay xa hơn. Một số phiên bản tiên tiến được cho là có tầm bắn tới 193km, dù phần lớn chỉ khoảng 64km. Con số này nhỏ hơn nhiều so với tầm bay hơn 1.600km của UAV Shahed, nhưng trong khi Shahed chỉ mang đầu đạn nặng khoảng 45-90kg, KAB có nhiều loại từ 227kg, 454kg cho tới loại cực nặng KAB-1500 nặng khoảng 1.360kg có thể tạo ra hố nổ rộng khoảng 15m. Chúng được sử dụng như pháo hạng nặng để phá hủy boong-ke và vị trí chiến đấu của Ukraine.
Các bom lượn này bay với tốc độ hàng trăm km/h và rất khó bị bắn hạ. Tuy nhiên, chúng có một điểm yếu là phụ thuộc vào hệ thống dẫn đường. Trước đây, các quả bom này sử dụng Kometa-4 CRPA và sau đó Nga nâng cấp lên Kometa-8.
Sau khi Lima của Ukraine làm chệch hướng bay của bom lượn, Nga liên tục cải tiến công nghệ CRPA để tạo ra lợi thế trên chiến trường. Ukraine cũng cải tiến hệ thống gây nhiễu, với sự xuất hiện của Lima-Quant. Tuy nhiên, gây nhiễu không phân biệt bạn hay thù, và hệ thống này cũng ảnh hưởng tới định vị vệ tinh của Ukraine.
Mặt khác, tác chiến điện tử là một cuộc chạy đua vũ trang không hồi kết. Khi một bên phát triển thiết bị gây nhiễu tốt hơn, bên kia sẽ phát triển bộ thu chống gây nhiễu, và mọi lợi thế chỉ mang tính tạm thời. Lima từng hiệu quả trong việc ngăn chặn bom lượn của Nga đến khi Moscow tung ra biện pháp mới.
Chưa rõ Nga sẽ thích nghi ra sao với phiên bản nâng cấp Lima-Quant nhưng khí tài này có thể mang lại cho Ukraine một khoảng thời gian "dễ thở" hơn đáng kể trước loại vũ khí uy lực hàng đầu của Nga.
