Ngày 12/4, UBND tỉnh Quảng Ninh phối hợp Tập đoàn Vingroup cùng UBND các tỉnh, thành phố Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Ninh tổ chức lễ khởi công tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh. Sự kiện nằm trong chuỗi hoạt động chào mừng thành công của kỳ bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Dự án có tổng mức đầu tư hơn 147.000 tỷ đồng, tương đương hơn 5,6 tỷ USD, chưa bao gồm chi phí giải phóng mặt bằng. Chủ đầu tư là Công ty cổ phần đầu tư và phát triển đường sắt cao tốc VinSpeed, đơn vị thành viên của Tập đoàn Vingroup.
Thủ tướng Lê Minh Hưng (ngoài cùng bên phải) cùng các đại biểu dự lễ khởi công (Ảnh: Thành Đông).
Sự kiện có sự tham dự của ông Lê Minh Hưng - Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ; ông Phạm Minh Chính - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thủ tướng Chính phủ; ông Phạm Gia Túc - Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ; ông Nguyễn Hòa Bình - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ; ông Lương Tam Quang - Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an; cùng lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và lãnh đạo các địa phương.
Tuyến đường sắt liên vùng đầu tiên, tốc độ 350km/h
Tuyến đường sắt có chiều dài 120,2km, đi qua 4 địa phương gồm Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng và Quảng Ninh. Công trình được thiết kế theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ ray 1.435mm, điện khí hóa toàn tuyến.
Tốc độ thiết kế tối đa của tuyến đạt 350km/h, riêng đoạn qua Hà Nội được giới hạn ở mức 120km/h để phù hợp với điều kiện vận hành đô thị. Khi hoàn thành, tuyến sẽ giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ hơn 2 giờ xuống còn khoảng 23 phút, tương đương nhanh gấp 5-7 lần hiện nay.
Điểm đầu của tuyến đặt tại ga Cổ Loa, thuộc khu Trung tâm Triển lãm Việt Nam, Khu đô thị Vinhomes Global Gate Hà Nội. Điểm cuối là ga Hạ Long, nằm trong khu Công viên rừng Globe Hạ Long, Vinhomes Global Gate Hạ Long.
Trên toàn tuyến sẽ có 3 ga trung chuyển tại Gia Bình (Bắc Ninh), Ninh Xá (Hải Phòng) và Yên Tử (Quảng Ninh). Một depot được bố trí tại ga cuối Hạ Long để phục vụ công tác vận hành, bảo dưỡng.
Dự án dự kiến sử dụng thế hệ tàu cao tốc mới, hiện đại cùng hệ thống thông tin, tín hiệu và trang thiết bị cao cấp do Siemens Mobility (Đức) cung cấp. Công nghệ sẽ được chuyển giao từng bước cho phía Việt Nam trong quá trình vận hành, khai thác.
Theo kế hoạch, tuyến đường sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác thương mại trong năm 2028, mở ra phương thức di chuyển nhanh, tiện lợi giữa Hà Nội và Quảng Ninh.
Kỳ vọng tạo động lực phát triển kinh tế vùng
Phát biểu tại lễ khởi công, ông Bùi Văn Khắng, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh, nhận định đây là một “siêu dự án” mang nhiều kỳ vọng. Ông cho rằng dự án thể hiện năng lực và cam kết lớn của nhà đầu tư, đồng thời là minh chứng rõ nét cho sự tham gia ngày càng sâu của khu vực kinh tế tư nhân vào các lĩnh vực hạ tầng then chốt.
Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công dự án (Ảnh: Thành Đông).
Lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành Trung ương và nhà đầu tư trong suốt quá trình triển khai. Địa phương sẽ tập trung giải quyết kịp thời các khó khăn, vướng mắc, đảm bảo công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư và các điều kiện cần thiết để dự án được triển khai thuận lợi, đúng tiến độ.
Đại diện chủ đầu tư, ông Nguyễn Việt Quang, Phó Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Vingroup, cho biết việc khởi công dự án khẳng định quyết tâm của doanh nghiệp trong việc phát triển hệ thống hạ tầng giao thông hiện đại, đạt chuẩn quốc tế.
Theo ông Quang, dự án không chỉ góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội mà còn nâng cao chất lượng sống của người dân. Đây cũng là bước đi quan trọng trong chiến lược tham gia sâu hơn vào lĩnh vực hạ tầng của doanh nghiệp tư nhân.
Ông Michael Peter, Tổng giám đốc toàn cầu Siemens Mobility, cho biết doanh nghiệp cam kết cung cấp công nghệ tàu cao tốc an toàn, hiệu quả, đã được kiểm chứng trên toàn cầu. Ông nhấn mạnh hệ thống tàu của Siemens vận hành với tổng quãng đường mỗi ngày khoảng 1 triệu km, cho thấy độ tin cậy và an toàn cao.
Đại diện Siemens Mobility cũng cho biết sẽ hợp tác chặt chẽ với Vingroup trong chuyển giao công nghệ, lắp ráp và bảo trì, góp phần hình thành hệ sinh thái đường sắt tốc độ cao tại Việt Nam.
Tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh là tuyến liên vùng đầu tiên được triển khai tại Việt Nam. Dự án được kỳ vọng tạo động lực mạnh mẽ cho vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, đồng thời mở ra giai đoạn phát triển mới cho hạ tầng giao thông quốc gia.
Trước đó, vào tháng 12/2025, VinSpeed đã động thổ tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ tại TPHCM, dự kiến hoàn thành vào quý IV/2028. Việc liên tiếp triển khai hai dự án tại hai miền Nam - Bắc được xem là bước đi tiên phong, đặt nền móng cho sự phát triển của ngành công nghiệp đường sắt tốc độ cao trong nước.
Phối cảnh ga Hạ Long, Quảng Ninh (Ảnh: BTC cung cấp).
Các dự án này cũng được kỳ vọng thúc đẩy hình thành ngành công nghiệp hỗ trợ quy mô lớn, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.
