Giải pháp căn cơ nâng cao chất lượng không khí
Theo đại biểu Hòa, ô nhiễm không khí, ô nhiễm môi trường của Hà Nội, ngoài nguyên nhân khách quan là do biến đổi khí hậu thì về chủ quan chính là do con người gây ra.
Nhấn mạnh thủ đô Hà Nội quá đông dân cư, nhiều nhà cao tầng, xí nghiệp, bệnh viện, trường học, ông Hòa cho rằng để giải quyết căn cơ về chất lượng không khí và ô nhiễm môi trường thì trước tiên phải giãn dân và di dân khu vực nội đô.
Đại biểu Phạm Văn Hòa (Ảnh: Quốc hội).
“Đối với nhà cao tầng, các chung cư hiện nay xuống cấp không nên sửa chữa lại mà phải di dời. Mà muốn giải quyết được bài toán này thì phải làm sao có nhà ở xã hội cho người dân”, ông Hòa đề nghị và nêu thực tế ở Hà Nội còn rất nhiều người dân ở trong hẻm, có những ngõ ngách chỉ 1m2, như thế là chưa thể hiện sự văn minh ở thủ đô, trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của cả nước giao lưu với quốc tế.
Về đảm bảo trật tự an toàn thủ đô, dự thảo luật nêu HĐND TP được quy định về việc ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh để bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn trong trường hợp cần thiết đối với một số trường hợp cụ thể được nêu trong dự thảo.
Đại biểu Phạm Văn Hòa nêu, trước đây Hà Nội cũng đề xuất về nội dung này, tuy nhiên Quốc hội không đồng ý.
Đại biểu băn khoăn là từ trước đến nay trong quá trình tổ chức thực hiện vấn đề không cắt điện, nước đối với những công trình xây dựng sai phép hoặc những công trình khác có gì bất cập hay không? Vì thế, ông Hòa đề nghị Hà Nội cũng như cơ quan chủ trì soạn thảo giải trình cụ thể để Quốc hội quyết.
“Trước đây Quốc hội đã không cho rồi, mới đây thôi sửa đổi bổ sung Luật Thủ đô đã không đồng ý, bây giờ vì sao lại tiếp tục lại đề nghị tiếp?”, ông Hòa đặt câu hỏi.
Đại biểu Đồng Tháp cho rằng hiện đã có công cụ rất sắc bén để thực hiện các biện pháp chế tài những đối tượng không chấp hành theo quy định của pháp luật, nên không nhất thiết phải cắt điện, nước.
Bởi vì, cắt điện, nước ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, đời sống của người dân trong khu vực có doanh nghiệp vi phạm, ông Hòa nhấn mạnh.
Đi đôi với phân quyền phải kiểm soát quyền lực chặt chẽ
Theo đại biểu Tạ Văn Hạ (Đà Nẵng) thì lần này sửa đổi Luật Thủ đô là Quốc hội trao chiếc chìa khóa vàng thể chế để Hà Nội hiện thực hóa khát vọng phát triển, vươn mình trong kỷ nguyên mới.
Ông Hạ cũng bày tỏ ủng hộ các nhóm chính sách trong dự thảo luật, đặc biệt là các quy định về phân quyền, phân cấp mạnh mẽ cho chính quyền thành phố Hà Nội.
Trong đó có nhiều thẩm quyền mới, kể cả thẩm quyền xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật và thí điểm các cơ chế, chính sách đặc thù.
Đại biểu Tạ Văn Hạ (Ảnh: Quốc hội).
Theo thống kê, dự thảo đã giao tới 192 thẩm quyền cho Hà Nội (50 thẩm quyền kế thừa từ Luật Thủ đô 39/2024/QH15 và nghị quyết 258/2025/QH15; 57 thẩm quyền khác theo quy định của cơ quan nhà nước cấp trên; 85 thẩm quyền mới chưa có quy định của pháp luật hiện hành).
Tuy nhiên, vị đại biểu Đà Nẵng cho rằng đi đôi với phân quyền mạnh thì phải kiểm soát quyền lực chặt chẽ. Vì vậy Hà Nội cần đánh giá đầy đủ năng lực thực thi của bộ máy, nhất là đội ngũ cán bộ tham mưu xây dựng chính sách, pháp luật.
Còn theo đại biểu Nguyễn Thị Thủy (Thái Nguyên), với những thẩm quyền được phân cấp mạnh mẽ, không phải là sự ưu tiên cho thủ đô mà cần được hiểu rằng với những mục tiêu rất cao mà Đảng, Trung ương giao cho thủ đô, trong khi quỹ thời gian thực hiện không dài, thì các chính sách này là phù hợp.
Trong đó, dự thảo đã giao cho Hà Nội được quyết định thí điểm những chính sách khác luật hoặc chưa được luật quy định, với cách thiết kế là vừa chọn bỏ, vừa chọn cho. Tức là không cho phép thí điểm liên quan tới các lĩnh vực như an ninh, quốc phòng, đối ngoại quốc gia, tôn giáo trực tiếp là chủ quyền quốc gia, mà chỉ cho phép thí điểm 6 lĩnh vực.
