Toàn cảnh xung đột Trung Đông 14/4: Táu sân bay Mỹ chỉ cách Iran 200km, cự ly nguy hiểm nếu Iran tấn công

Tàu sân bay Mỹ chỉ cách Iran 200km

BBC đã kiểm tra ảnh vệ tinh để nắm được thông tin về các tàu chiến của hải quân Mỹ đang hiện diện ở Trung Đông sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố lệnh phong tỏa các tàu liên quan đến Iran.

Ảnh vệ tinh chụp hôm 11/4 cho thấy tàu sân bay USS Abraham Lincoln đang neo đậu ở rìa phía đông vịnh Oman, cách bờ biển Iran khoảng 200km về phía nam, đây là vị trí gần nhất của hàng không mẫu hạm chạy bằng năng lượng hạt nhân này kể từ khi xung đột nổ ra.

Hai tàu chiến khác gần đó có thể nhìn thấy trong ảnh có kích thước và hình dạng tương đồng với các tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường của hải quân Mỹ thuộc nhóm tác chiến tàu sân bay Abraham Lincoln, nhưng không thể xác định chính xác đó là những tàu nào.

Mỹ có 15 tàu, gồm một tàu sân bay, 11 tàu khu trục và 3 tàu tấn công đổ bộ để có thể thực hiện lệnh phong tỏa. Hiện chưa rõ vị trí chính xác của từng con tàu hoặc tàu nào sẽ tham gia trực tiếp vào lệnh phong tỏa.

Tàu sân bay USS Gerald R. Ford từng tham gia các chiến dịch của Mỹ trong cuộc chiến với Iran đã di chuyển đến Hy Lạp để sửa chữa vào tháng trước nhưng đang hoạt động tại vùng đông Địa Trung Hải. Đi cùng tàu sân bay này còn có một số tàu khu trục và tàu hỗ trợ khác, tuy nhiên, nhóm tàu này sẽ cần phải đi qua kênh đào Suez hoặc rời khỏi Địa Trung Hải để vòng qua châu Phi trước khi có thể vào vị trí hỗ trợ cho lệnh phong tỏa.

Phó Tổng thống Mỹ: "Chúng tôi nắm giữ lợi thế"

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho biết trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình Special Report của Fox News rằng Mỹ đã đạt được “nhiều tiến triển” trong các cuộc đàm phán với Iran.

Khi được hỏi liệu có thêm các cuộc đàm phán nào nữa không, ông Vance nói rằng quyền quyết định nằm trong tay Iran, giải thích rằng ông đã rời khỏi các cuộc đàm phán ở Pakistan cuối tuần trước vì “phái đoàn (Iran) ở đó không thể đạt được thỏa thuận và họ phải quay lại Tehran - hoặc từ lãnh đạo tối cao hoặc người khác - và thực sự nhận được sự chấp thuận cho các điều khoản mà chúng tôi đã đặt ra”.

“Chúng tôi nắm giữ lợi thế, chúng tôi có ưu thế quân sự, và giờ đây chúng tôi còn có thêm áp lực kinh tế mà chúng tôi đang gây ra đối với Iran thông qua lệnh phong tỏa nguồn dầu của họ từ eo biển Hormuz”, ông nói.

Iran cảnh báo về "các hành động khiêu khích của Mỹ"

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã nói với người đồng cấp Nga Sergey Lavrov hôm 13/4 rằng các hành động “khiêu khích” của Mỹ có thể gây ra “hậu quả nguy hiểm” đối với hòa bình và an ninh toàn cầu.

Bộ Ngoại giao Nga cho biết trong một tuyên bố rằng Ngoại trưởng Lavrov hoan nghênh thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần của Iran và nhấn mạnh, Moscow tin rằng các thỏa thuận này cũng áp dụng cho Li Băng.

Ông Lavor cũng cho biết Nga vẫn sẵn sàng “giúp tìm ra các giải pháp để khắc phục hậu quả của hành động gây hấn của Mỹ và Israel đối với Iran”.

Những sự kiện đáng chú ý

Sau "tối hậu thư" của Tổng thống Donald Trump về việc phong tỏa eo biển Hormuz, huyết mạch chiến lược này vẫn chưa được mở cửa trở lại. Giới chuyên gia đánh giá lệnh "phong tỏa 2.0" vẫn chỉ là một công cụ gây áp lực hơn là một cơ chế thực sự hiệu quả.

Trong bối cảnh này, Iran đang dựa vào áp lực thông qua chương trình nghị sự trong nước của Mỹ. Tehran công khai xoáy sâu vào vấn đề giá xăng dầu, nhận thấy rằng chi phí nhiên liệu tăng cao ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý trong nước và có thể làm suy yếu lập trường của Nhà Trắng.

Thị trường đang phản ứng theo dự đoán - giá dầu đã tăng trở lại, nhưng không có bất kỳ sự leo thang đột biến nào. Biến động vẫn nằm trong giới hạn bình thường, mặc dù đối với các nhà nhập khẩu, điều này đã đồng nghĩa với chi phí phát sinh thêm trong bối cảnh bất ổn chung.

Tình hình sản xuất nghiêm trọng hơn nhiều, OPEC đang ghi nhận mức giảm kỷ lục về sản lượng, với Iraq, UAE và Ả rập Xê út chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Nếu không bình thường hóa hoạt động tại eo biển Hormuz, những tổn thất này không thể được bù đắp hoàn toàn.

Các nước châu Âu tiếp tục giữ khoảng cách với sự can thiệp trực tiếp. London nhắc lại lập trường phản đối lệnh phong tỏa, nhưng vẫn duy trì sự hiện diện quân sự. Pháp, cùng với Anh, đang thảo luận về nhiệm vụ riêng của mình để đảm bảo vận chuyển hàng hóa ở Hormuz.

Căng thẳng vẫn ở mức cao tại Li Băng. Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) và Hezbollah tiếp tục giao tranh, với các cuộc đụng độ cục bộ đang diễn ra, trong khi IDF đồng thời phá hủy cơ sở hạ tầng đường hầm ngầm ở miền Nam Li Băng. Áp lực dường như cũng đang gia tăng ở Bờ Tây. 

Ngược lại, tình hình ở Syria tương đối yên bình. Các cuộc đàm phán giữa Damascus và các cấu trúc người Kurd đang diễn ra mà không có sự gián đoạn lớn, và quá trình hội nhập đang tiến triển suôn sẻ.