Tổng thống Donald Trump (Ảnh: Reuters).
Lằn ranh đỏ của Mỹ
Phát biểu với các phóng viên bên ngoài Nhà Trắng hôm 16/4, Tổng thống Donald Trump bày tỏ lạc quan về việc đạt được thỏa thuận với Iran, khẳng định Tehran sẵn sàng làm những điều mà hai tháng trước họ không muốn làm.
Ông Trump dẫn chứng thỏa thuận rằng Iran sẽ không sở hữu vũ khí hạt nhân và sẽ giao nộp “bụi hạt nhân” của mình.
“Điều rất quan trọng là Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, và họ đã đồng ý với điều đó. Iran đã đồng ý và họ đã đồng ý một cách rất mạnh mẽ”, ông Trump nói với các phóng viên trước khi rời Nhà Trắng.
Tổng thống Trump nhấn mạnh lằn ranh đỏ của Mỹ là Iran không được sở hữu vũ khí hạt nhân. Ông tuyên bố Tehran đã đồng ý với yêu cầu này và từ bỏ kho dự trữ uranium làm giàu cao.
“Họ đã đồng ý chuyển giao cho chúng tôi bụi hạt nhân nằm sâu dưới lòng đất do cuộc tấn công mà chúng ta đã thực hiện bằng máy bay ném bom B2”, ông Trump nói, đề cập đến các cuộc tấn công của Mỹ vào các cơ sở hạt nhân của Iran hồi tháng 6 năm ngoái.
“Bụi hạt nhân” là thuật ngữ ám chỉ kho dự trữ uranium được làm giàu của Iran mà Mỹ cho rằng có thể được sử dụng để chế tạo vũ khí hạt nhân.
“Vì vậy, chúng ta đã đạt được nhiều thỏa thuận với Iran”, ông Trump nói, ca ngợi các cuộc đàm phán.
“Iran muốn đạt được một thỏa thuận và chúng tôi đang đàm phán rất tốt với họ. Chúng ta phải loại bỏ vũ khí hạt nhân của họ”, ông Trump nói, cho biết thêm rằng “đây là một yếu tố quan trọng và họ sẵn sàng làm những điều mà hai tháng trước họ không làm”.
Khi được hỏi về đề xuất trước đó yêu cầu Iran đình chỉ làm giàu uranium trong 20 năm, ông Trump nói rằng không có giới hạn nào như vậy và bất kỳ sự đình chỉ nào cũng sẽ vượt quá thời hạn đó.
“Chúng tôi đưa ra một tuyên bố rất mạnh mẽ, rằng họ sẽ không có vũ khí hạt nhân sau 20 năm… Không có giới hạn 20 năm”, ông Trump nhấn mạnh.
Iran chưa xác nhận thông tin do Tổng thống Mỹ đưa ra. Tehran nhiều lần khẳng định chương trình hạt nhân của nước này chỉ nhằm mục đích hòa bình.
Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) ước tính khi Israel phát động các cuộc tấn công đầu tiên vào tháng 6 năm ngoái, Iran có khoảng 440,9 kg uranium làm giàu ở mức 60%. Nếu tiếp tục làm giàu, lượng này đủ để sản xuất vật liệu cho khoảng 10 vũ khí hạt nhân, theo tiêu chuẩn đánh giá của IAEA.
Cơ hội về thỏa thuận với Iran
Tổng thống Trump cũng bày tỏ hy vọng rằng Mỹ và Iran không cần gia hạn thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần, dự kiến hết hạn vào ngày 21/4, thay vào đó hai bên sẽ đạt được thỏa thuận ngừng bắn vĩnh viễn.
“Chúng ta đang tiến triển tốt. Tôi không chắc là có cần phải gia hạn nữa không”, ông Trump nói với các phóng viên.
Tổng thống Trump nói rằng ông thậm chí có thể đến Pakistan để tham dự lễ ký kết thỏa thuận với Iran nếu hai bên đạt được thỏa thuận.
“Tôi sẽ đến Pakistan. Nếu thỏa thuận được ký kết ở Islamabad, tôi có thể sẽ đến. Họ muốn tôi đến”, ông Trump nhấn mạnh.
Ông Trump cũng ca ngợi Pakistan vì đã đóng vai trò trung gian trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, nói rằng họ “rất tuyệt vời”.
Ông Trump tuyên bố việc Mỹ phong tỏa các tàu ra vào các cảng của Iran là một công cụ hiệu quả để đưa Iran tới bàn đàm phán.
“Iran muốn đạt được một thỏa thuận và chúng tôi đang làm việc rất tốt với họ”, ông Trump nói thêm.
Theo ông Trump, Mỹ “hiện có mối quan hệ rất tốt với Iran” và ông cho rằng đó là kết quả “của khoảng 4 tuần ném bom và một cuộc phong tỏa rất mạnh mẽ”.
“Chúng ta đang làm rất tốt về vấn đề đó, liên quan đến toàn bộ tình hình ở Iran. Lệnh phong tỏa rất tuyệt vời. Nó đang được duy trì rất mạnh mẽ, rất hiệu quả. Và tôi nghĩ chúng ta đang đạt được nhiều tiến triển trong việc này”, ông Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng trước khi khởi hành đến Las Vegas.
“Lệnh phong tỏa đã được duy trì và họ không thể kinh doanh gì cả. Họ không thể kinh doanh gì vì lệnh phong tỏa. Vì vậy, sự kết hợp của việc không có hải quân, không có không quân, không có thiết bị phòng không, họ không có gì cả, mọi thứ đều không còn”, ông Trump nói thêm.
Theo Tổng thống Trump, “không tàu nào có thể vượt qua” lệnh phong tỏa của hải quân Mỹ.
Khi được hỏi điều gì sẽ xảy ra nếu Mỹ và Iran không thể đạt được một thỏa thuận lâu dài, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ tăng cường các cuộc tấn công một lần nữa.
“Nếu không có thỏa thuận, giao tranh sẽ tiếp tục”, nhà lãnh đạo Mỹ tuyên bố.
