Chia sẻ tại toạ đàm “Chính sách bảo hiểm thất nghiệp góp phần ổn định và phát triển thị trường lao động”, được tổ chức bởi báo Dân trí mới đây, ông Trần Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp TPHCM, nhắc đến nghịch lý "thừa người - thiếu người" trên thị trường lao động hiện nay.
Các diễn giả tham gia tọa đàm do báo Dân trí tổ chức (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Tình trạng này khiến nhiều lao động rơi vào thất nghiệp, đặc biệt là nhóm lao động trẻ hoặc lao động trung niên (trên 30-45 tuổi) khi doanh nghiệp muốn tinh gọn nhân sự.
Ông Trần Anh Tuấn cho rằng: “Nguyên nhân chính của tình trạng này nằm ở “3 lệch”: Lệch kỹ năng, lệch thông tin và lệch kỳ vọng”.
Sự lệch pha giữa hệ thống đào tạo và nhu cầu doanh nghiệp, sự thay đổi công nghệ nhanh chóng khiến kỹ năng cũ bị lỗi thời dẫn đến lệch kỹ năng.
Ông Trần Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp TPHCM (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Tuy nhiên, theo ông Trần Anh Tuấn, với những đổi mới của chính sách bảo hiểm thất nghiệp theo Luật Việc làm năm 2025, nếu cơ quan thực thi vận dụng tốt chính sách này có thể sẽ khắc phục được “3 lệch”, hạn chế nghịch lý thừa - thiếu trên thị trường lao động.
Ông nói: “Trong bối cảnh nghịch lý thừa - thiếu lao động, bảo hiểm thất nghiệp ngày càng thể hiện rõ vai trò kép: Vừa là tấm lưới an sinh, vừa là công cụ kết nối và đào tạo lại, giúp người lao động chủ động thích ứng với thay đổi của thị trường”.
Theo ông Tuấn, chính sách bảo hiểm thất nghiệp đang ngày càng quan tâm đến chế độ giới thiệu việc làm, hỗ trợ đào tạo, nâng cao kỹ năng cho người lao động. Nếu vận dụng tốt chính sách này thì Trung tâm Dịch vụ việc làm các tỉnh, thành hoàn toàn có cơ hội trở thành “sàn giao dịch lao động chủ động” để kết nối việc làm cho người lao động, trám vào "kẽ hở" mà các đơn vị tư nhân không làm và chưa làm tốt.
Người lao động đăng ký thất nghiệp tại TPHCM được giới thiệu việc làm mới, tư vấn đi học nâng cao kỹ năng (Ảnh: Thúy Hường).
“Trung tâm Dịch vụ việc làm không chỉ tiếp nhận hồ sơ giải quyết trợ cấp thất nghiệp mà còn hỗ trợ kết nối việc làm giữa người lao động với doanh nghiệp; dùng dữ liệu bảo hiểm thất nghiệp để dự báo nhu cầu tuyển dụng theo ngành, trong thời gian ngắn hạn; kết hợp giữa chi trả trợ cấp thất nghiệp với đào tạo lại và giới thiệu việc làm trong cùng một quy trình để người thất nghiệp “có đường đi tiếp” ngay, chứ không chỉ là nhận tiền hỗ trợ”, ông Trần Anh Tuấn nhận định.
Chia sẻ tại tọa đàm, bà Nguyễn Văn Hạnh Thục, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM, cũng đồng tình với ý kiến của ông Trần Anh Tuấn. Bà khẳng định Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM đang nỗ lực góp sức khắc phục thực trạng thiếu - thừa lao động bằng cách đẩy mạnh các hoạt động tư vấn, giới thiệu việc làm; thu thập thông tin và dự báo thị trường; kết nối các cơ sở giáo dục nghề nghiệp để đào tạo nâng cao kỹ năng cho người lao động.
Bà Nguyễn Văn Hạnh Thục, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM (Ảnh: Trịnh Nguyễn).
Năm 2025, trung tâm đã tổ chức được 259 sàn giao dịch việc làm, giới thiệu việc làm cho hơn 420.000 lao động và kết nối thành công việc làm cho khoảng 48.000 người lao động.
Để hỗ trợ đào tạo kỹ năng cho lao động thất nghiệp, trung tâm phối hợp với 21 cơ sở giáo dục nghề nghiệp với hơn 55 ngành/nghề đào tạo. Đặc biệt, các cơ sở, ngành nghề này đều được trung tâm khảo sát, lựa chọn trên kết quả khảo sát phù hợp với thị trường lao động. Nhiều cơ sở đảm bảo ngay sau khi đào tạo xong là người lao động được nhận làm việc ngay.
Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM bố trí nhân viên thu thập thông tin của người lao động đến đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp (Ảnh: Thúy Hường).
Những bước đi này đang dần thu ngắn thời gian tìm được công việc mới cho người lao động thất nghiệp, doanh nghiệp thì dễ dàng tìm được nhân sự phù hợp hơn, khắc phục tình trạng lệch pha của thị trường.
