Ngày 28/4, chia sẻ tại tọa đàm “Kết nối và chia sẻ kinh nghiệm khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo” diễn ra tại Trường Đại học Bạc Liêu (tỉnh Cà Mau), ThS Mai Hữu Chinh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và kỹ thuật tỉnh Cà Mau, cho rằng một trong những điểm nghẽn là làm sao biến những dự án khởi nghiệp thành hiện thực.
"Chúng ta bỏ tiền tổ chức hội thi, cuộc thi sáng tạo, khởi nghiệp mà không biến thành hiện thực để mang đến giá trị cho xã hội là lãng phí rất lớn”, ông Chinh trăn trở và cho rằng, đây cũng là thách thức khi còn khoảng cách lớn từ “trên giấy” đến “thị trường”.
Thạc sĩ Mai Hữu Chinh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và kỹ thuật tỉnh Cà Mau, chia sẻ tại hội thảo (Ảnh: Huỳnh Hải).
TS Ngô Đức Khánh, Phó trưởng phụ trách Phòng Khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và tư vấn việc làm, Trường ĐH Bạc Liêu, cũng cho rằng trong bối cảnh hiện nay, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế.
Tuy nhiên, thực tế tại nhiều trường đại học cho thấy sinh viên có nhiều ý tưởng nhưng thiếu kết nối với doanh nghiệp; các dự án gặp khó khăn đi đến giai đoạn thương mại hóa; hoạt động hỗ trợ còn mang tính phong trào,...
Gợi mở những giải pháp tại tọa đàm, ThS Mai Hữu Chinh cho rằng, vấn đề quan trọng là tinh thần khởi nghiệp, với mong muốn có những dự án giải quyết vấn đề thực tiễn. Theo ông, không phải học sinh, sinh viên nào cũng đều có thể trở thành doanh nhân, nhưng tất cả cần được trang bị tư duy giải quyết vấn đề.
ThS Chinh ví von, việc khởi nghiệp như xây một ngôi nhà, trong đó tinh thần khởi nghiệp là nền móng, còn quá trình khởi nghiệp tạo ra sản phẩm là ngôi nhà.
"Nền móng sẽ quyết định ngôi nhà (công ty, sản phẩm) có thể xây cao đến đâu. Khi gặp bão tố (khủng hoảng), nền móng vững chắc sẽ vượt qua, đứng vững, phục hồi nhanh và có thể bứt phá mạnh mẽ. Chính khủng hoảng sẽ là phép thử nhưng cũng là cơ hội để người khởi nghiệp thành công.
Còn nền móng yếu, ngôi nhà dễ lung lay, rạn nứt, thậm chí đổ sập, cho thấy sự thiếu kiên trì, sợ rủi ro, thiếu thích ứng, thiếu mục tiêu rõ ràng của người khởi nghiệp”, ThS Mai Hữu Chinh chia sẻ và nhấn mạnh rằng, tư duy, phẩm chất, thái độ và năng lực cá nhân của người khởi nghiệp sẽ quyết định tất cả.
Dẫn chứng những thách thức của Cà Mau hiện nay như biến đổi khí hậu, nước biển dâng, sạt lở bờ sông, bờ biển, sụt lún đất,… làm hư hỏng rất nhiều tài sản, ThS Chinh gợi mở, đây sẽ là cơ hội cho những sáng tạo, nghiên cứu lớn để giải quyết những thách thức này.
ThS Mai Hữu Chinh cũng nêu vai trò của hệ sinh thái khởi nghiệp, trong đó nhấn mạnh mô hình "nhà nước - nhà trường - nhà khoa học - nhà doanh nghiệp". Trong đó, nhà nước sẽ tạo cơ chế, chính sách; nhà trường đào tạo nguồn nhân lực; nhà khoa học tạo ra công nghệ; nhà doanh nghiệp sẽ ứng dụng bằng cách mua lại dự án hoặc cùng đầu tư phát triển, tạo ra lợi nhuận.
Ông cũng gợi mở, nhà trường có thể dùng dự án khởi nghiệp của học sinh, sinh viên để bảo lưu kết quả học tập môn nào đó hoặc thay khóa luận tốt nghiệp. Điều này vừa khích lệ tinh thần người khởi nghiệp, vừa góp phần để các dự án đi tiếp.
TS Ngô Quốc Khánh, Phó trưởng phụ trách Phòng Khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và tư vấn việc làm, Trường ĐH Bạc Liêu, chia sẻ tại hội thảo (Ảnh: Huỳnh Hải).
TS Ngô Quốc Khánh, Phó trưởng phụ trách Phòng Khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và tư vấn việc làm, Trường ĐH Bạc Liêu, cho rằng trường đại học không chỉ đào tạo mà còn phải đóng vai trò trung tâm kết nối trong khởi nghiệp của sinh viên. Trong đó, mạng lưới cố vấn (như giảng viên, chuyên gia, doanh nhân) và hợp tác (doanh nghiệp) sẽ đóng vai trò trung tâm.
"Mạng lưới cố vấn như là "xương sống", còn hợp tác là động lực vận hành. Nếu thiếu hai yếu tố này, hệ sinh thái sẽ không thể phát triển bền vững", theo TS Khánh.
Viện dẫn mô hình hỗ trợ khởi nghiệp cho sinh viên ngay nơi mình công tác là Trường ĐH Bạc Liêu, TS Ngô Quốc Khánh cho biết, mạng lưới cố vấn trường chuyển từ hướng dẫn sang cố vấn chuyên sâu, đồng hành cùng dự án chứ không chỉ là góp ý.
"Doanh nghiệp chính là “người kiểm chứng ý tưởng”, giúp cho sinh viên hiểu thị trường, có ý tưởng thực tế hơn và khả năng thương mại hóa cũng tăng lên. Đây là điểm mấu chốt để tránh tình trạng ý tưởng trên giấy", TS Khánh chia sẻ.
