'Hamnet' - biến mất mát thành kiệt tác

* Bài viết tiết lộ nội dung phim

Tác phẩm do Chloé Zhao đạo diễn, chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của Maggie O'Farrell. Phim tái hiện đời sống gia đình của Shakespeare tại Stratford-upon-Avon vào cuối thế kỷ 16. Với phần kịch bản do O'Farrell cùng Chlóe Zhao sáng tạo, câu chuyện chủ yếu được kể qua góc nhìn của Agnes khi chứng kiến con trai 11 tuổi qua đời.

Cái chết của Hamnet để lại cú sốc lớn cho hai vợ chồng. Tình cảm của họ dần phai nhạt khi mỗi người đối diện nỗi đau theo cách riêng. Thay vì đối thoại, William và Agnes chọn cách chịu đựng sự mất mát trong im lặng, tạo ra khoảng cách vô hình trong cuộc hôn nhân. Nhiều tình tiết cho thấy Agnes thu mình, không thể thấu hiểu chồng, khi William lao mình vào công việc ở London. Quá trình cả hai nhìn lại biến cố qua vở kịch nhấn mạnh giá trị của nghệ thuật, giúp con người đối diện và xoa dịu tổn thương tinh thần.

Nước Anh thời Tudor (1485-1603) là giai đoạn đời sống văn hóa và chính trị chủ yếu do nam giới chi phối. Tuy nhiên, Hamnet lại chọn một hướng tiếp cận khác, đặt cuộc đời của người phụ nữ vào trung tâm câu chuyện. Ở nửa đầu phim, đạo diễn tập trung khai thác thế giới nội tâm của Agnes Hathaway qua nhịp kể chậm. Agnes hiện lên là người có tâm hồn nhạy cảm, sống hòa mình vào thiên nhiên, điều đã thu hút William Shakespeare ngay từ lần gặp gỡ đầu tiên.

Từ thế kỷ 18 đến tận thế kỷ 20, các nhà viết tiểu sử thường miêu tả Agnes theo hướng tiêu cực. Dựa trên tư liệu ít ỏi về cuộc hôn nhân, họ cho rằng vấn đề tuổi tác và hoàn cảnh sống khác biệt của cả hai khiến Shakespeare rời quê nhà đến London lập nghiệp. Giả thuyết Shakespeare không hề yêu, thậm chí có phần xa cách người bạn đời, cũng từng được đặt ra.

Nhà văn kiêm biên kịch Maggie O'Farrell khẳng định không có bằng chứng cho thấy mối quan hệ của họ rạn nứt. Bà tái hiện chuyện tình để phản biện những nghi vấn vây quanh cuộc hôn nhân của họ. Tác giả mong muốn khán giả gạt bỏ những quan niệm cũ để đón nhận góc nhìn mới về người phụ nữ đứng sau cuộc đời nhà văn. Qua thước phim của Zhao, tình yêu và sự cảm thông giữa họ dần nảy nở, định hình mối quan hệ sâu sắc giữa hai nhân vật.

Theo Guardian, minh tinh người Ireland lột tả chân thực nỗi lòng của người mẹ mất con, biến bi kịch cá nhân thành biểu tượng cho sự mất mát. Trang NPR nhận định Jessie Buckley xóa nhòa ranh giới giữa diễn viên và nhân vật, lấy nước mắt của khán giả ở các phân cảnh cao trào. Cô kết hợp ăn ý với Paul Mescal, tạo nên chuyện tình day dứt.

Paul Mescal xây dựng hình ảnh "Thi sĩ của dòng sông Avon" như một con người trầm lặng, âm thầm chuyển hóa nỗi đau thành những vở kịch vĩ đại. Dàn diễn viên nhí tạo thiện cảm với khán giả, nổi bật là Jacobi Jupe trong vai Hamnet. Lối diễn tự nhiên giúp cậu toát lên vẻ ngây thơ, tô đậm bi kịch cho nhân vật khi biến cố ập đến.

Phim nhận nhiều lời khen từ giới chuyên môn. Tim Grierson của trang Screen Daily nhận xét dự án mang tính thời đại nhưng được Chloé Zhao kể lại như một bức thư tình dịu dàng William Shakespeare gửi vợ, phác họa chân dung một tình yêu bền bỉ vượt qua bi kịch. Tạp chí TIME cho rằng Hamnet là bộ phim truyền tải trọn vẹn đau buồn của gia đình Shakespeare sau cái chết của con trai.

Nguyên tác Hamnet của nhà văn người Ireland Maggie O'Farrell phát hành năm 2020. Nội dung lấy cảm hứng từ cuộc đời đại văn hào người Anh và mối liên hệ với vở kịch Hamlet ra đời vài năm sau đó. Tiểu thuyết được giới phê bình ca ngợi bởi giọng văn giàu cảm xúc, cách kết hợp lịch sử và tưởng tượng, khắc họa bi kịch với góc nhìn gần gũi. Hamnet giành Giải thưởng Women's Prize for Fiction năm 2020, được vinh danh Tiểu thuyết của năm tại Giải thưởng văn học Dalkey 2021.

Cuộc đời Shakespeare từng nhiều lần lên màn ảnh rộng, nổi tiếng nhất là Shakespeare in Love (1998) của John Madden, đoạt bảy giải Oscar gồm Phim hay nhất. Phim Hamlet lần đầu công chiếu vào năm 1921, sau đó có nhiều phiên bản được dựng lại. Gần đây, All Is True (2018) do Kenneth Branagh đạo diễn và thủ vai chính tái hiện giai đoạn cuối đời của ông sau vụ cháy Nhà hát Globe năm 1613.

Vi Đoàn