Minh họa: ĐẶNG HỒNG QUÂN
Thế nhưng quy luật đời người đâu thể cưỡng lại được, mẹ biết rằng sẽ có ngày ấy. Và trong một lần về quê, tôi bất ngờ nghe mẹ tiết lộ một điều ước...
Sau khi cha tôi qua đời năm 1995, lúc ấy mẹ 70 tuổi, người vẫn ở vậy trong căn nhà quê tại làng Yến Nê, Hòa Tiến. Dù một mình, tuổi già có nhiều khó khăn nhưng mẹ không rời bỏ công việc mua bán tại quày tạp hóa nhỏ trong nhà. Bên canh đó hằng ngày mẹ còn tự lo cơm nước cho mình mà không làm phiền đến con cháu.
Ngày Tết, dù đường xa hơn cả cây số nhưng mẹ vẫn tự mình đi lên xóm trên để thắp hương nhà ông bà ngoại.
Và tuy không quy y, chưa một lần đến chùa nhưng mẹ thường xuyên ăn chay mỗi tháng hai ngày. Có ai hỏi mẹ vẫn bảo: Mình ăn chay chỉ để mong gia đình con cháu được an lành.
Việc buôn bán tạp hóa của mẹ chủ yếu phục vụ bà con trong xóm. Kinh doanh nhỏ nhưng khá vất vả vì phải lo cho khách hàng nhiều thứ: nào là nước mắm, vị tinh, thuốc, rượu, bánh kẹo, mì gói, đèn dầu... Khi hết đồ phải đi mua, chưa kể khách nợ tiền phải ghi nhớ, có khi đau ốm, rồi bao nhiêu chuyện phát sinh khác. Dù vậy việc mua bán đối với mẹ cũng là niềm vui và là cách mình tự lập, đỡ bớt gánh lo cho các con.
Năm mẹ tuổi 100, một buổi chiều lúc chống gậy đi phía nhà dưới, bước chân vô tình giẫm phải một vũng nước, mẹ bị trượt, cả thân người ngã nhào xuống nền xi măng. Sau lần bị té ấy mẹ phải nằm tại giường suốt mấy tuần lễ.
Vào giữa năm vừa qua, mẹ lại bị té. So với các lần trước, lần này nặng nhất. Buổi sáng ấy do trước đó các con đổi vị trí đặt chiếc giường tre nghỉ trưa cho tiện, đã nói với mẹ; nhưng theo quán tính mẹ cứ lò dò bước đến chỗ cũ, mắt nhìn cũng không rõ nên ngồi xuống ngay tại khoảng không và thế là bị té nhào. Tiếng kêu thất thanh. Anh tôi từ nhà cạnh bên chạy qua hốt hoảng khẩn trương đưa đi trạm xá băng bó. Thương mẹ khi vết thương ở tay chân khá nặng máu chảy nhiều, khuôn mặt bầm tím.
Mẹ nằm hết tháng này qua tháng khác. Những tưởng tình trạng ấy sẽ kéo dài vì mẹ tuổi đã hơn 100, đây không phải té lần đầu và xương khớp người già sau lần ngã khó hồi phục.
Tuy nhiên không biết có sức mạnh diệu kỳ nào đó, vào một ngày trước Tết, tình cờ anh tôi phát hiện mẹ gượng dậy, vịn giường và bắt đầu tập đi lại.
Mẹ tuổi 102, xuân Bính Ngọ - 2026
Thời gian dần trôi qua, hằng ngày mẹ cố gắng dành thời gian tập luyện để giữ gìn sức khỏe - trong đó có tập bước chân đi chậm cùng chiếc gậy. Thế nhưng tuổi tác người già đâu thuận theo. Sức khỏe của mẹ ngày càng xuống dần. Vợ chồng anh tôi nhà cạnh thường xuyên qua để chăm sóc mẹ.
Một ngày, tôi về quê và ở lại. Đêm ấy, bên ngoài trời sáng trăng. Trong nhà, anh và tôi ngồi bên mẹ. Lúc đưa ly uống nước xong, mẹ bỗng chạm vào tay hai đứa con trai rồi khẽ nói: "Mẹ già rồi, gần đất xa trời, sắp được gặp cha các con. Nhưng nếu ra đi, mẹ mong đi vào một ngày giờ đẹp đẹp một chút".
Lát sau mẹ còn nói thêm: "Ở làng bên, có bà mẹ không biết mất vào giờ nào mà sau đó anh em lục đục, gia đình con cháu không yên ổn, tội nghiệp". Nghe những lời ấy, hai anh em tôi chợt lặng người vài giây. Nguyện ước của mẹ qua câu chuyện thật xúc động biết bao!
Mẹ ơi! Trần gian này có lẽ chỉ có trái tim của những người mẹ mới đong đầy nhất tình yêu thương đối với những đứa con do mình đẻ ra. Điều ước về "ngày ấy" của mẹ chứa đựng muôn vàn yêu thương cùng hy vọng mà mẹ gửi gắm. Đời mẹ bao tháng năm đã tảo tần, chịu đựng lo lắng vất vả vì con; nghĩ đến giây phút cuối cùng của cuộc đời mẹ cũng chỉ mong điều tốt cho con.
Những lời của mẹ chính là sự nhắc nhở để anh em chúng con hôm nay và ngày mai phải thường xuyên soi rọi lại mình, cố gắng sống đoàn kết để không phụ lòng đấng sinh thành, dưỡng dục.
Và vẫn biết không thể nào ngăn được quy luật của đời người, nhưng chúng con hy vọng sẽ còn lâu, lâu lắm "ngày ấy" mới đến.
