Đại diện các đoàn ngoại giao nước ngoài tại Việt Nam tham dự phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH
Những "cơn gió ngược" từ bên ngoài, đặc biệt là căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đang đẩy giá năng lượng leo thang, tạo áp lực trực tiếp lên nền kinh tế.
Chi phí vận tải tăng, giá thành sản xuất bị đội lên, sức mua của người dân bị ảnh hưởng, và áp lực lạm phát hiện hữu. Nếu không có phản ứng chính sách đủ nhanh và đủ linh hoạt, những tác động này có thể cộng hưởng làm suy giảm đà tăng trưởng.
Ông Đỗ Chí Nghĩa
Trong bối cảnh đó, Quốc hội phải trở thành trung tâm kiến tạo thể chế ứng phó.
Theo chức trách, nhiệm vụ của mình, Quốc hội cần chủ động xem xét điều chỉnh các cơ chế chính sách liên quan đến điều hành giá, thuế, phí, quỹ bình ổn, cũng như các công cụ tài khóa - tiền tệ ở tầm vĩ mô.
Những quyết sách này cần được đưa ra với tinh thần nhanh nhạy nhưng vẫn bảo đảm kỷ luật tài chính, tránh tạo ra các rủi ro dài hạn.
Ngay cả những việc thuộc thẩm quyền Chính phủ thì sự đồng hành, ủng hộ của Quốc hội vẫn là điểm tựa cần thiết để các quyết sách đưa ra sát với thực tiễn và phù hợp với mong mỏi của cử tri.
Tuy nhiên, vượt qua "gió ngược" mới chỉ là yêu cầu trước mắt. Điều quan trọng mang tính quyết định cho cả nhiệm kỳ là tiếp tục cải cách thể chế một cách mạnh mẽ và thực chất.
Thực tế nhiều năm qua cho thấy điểm nghẽn lớn nhất của phát triển không phải ở nguồn lực, mà ở cách phân bổ và vận hành nguồn lực. Khi thể chế còn những điểm nghẽn, chi phí tuân thủ cao, thì dù có nhiều tiềm năng, nền kinh tế cũng khó bứt phá.
Mỗi một quy định được đơn giản hóa, mỗi một thủ tục được cắt giảm không chỉ là cải cách hành chính, mà là giải phóng thêm một phần nguồn lực cho xã hội. Đây chính là "dư địa tăng trưởng" quan trọng trong giai đoạn tới.
Luật không chỉ cần đúng, mà phải khả thi, ổn định và có tầm nhìn dài hạn. Quốc hội cần chuyển mạnh sang tư duy làm luật theo hướng đồng bộ, dự báo trước tác động, giảm thiểu xung đột pháp lý.
Khi luật bảo đảm chất lượng, việc tổ chức thực hiện sẽ thuận lợi hơn, chi phí xã hội cũng giảm đi đáng kể.
Song hành với đó, giám sát không chỉ dừng ở việc phát hiện vấn đề, mà phải theo đến cùng việc xử lý, khắc phục. Một cơ chế giám sát hiệu quả sẽ giúp bảo đảm chính sách không chỉ đúng trên văn bản, mà còn hiệu quả trong thực tế.
Tất cả những nỗ lực đó đều hướng tới một mục tiêu lớn: tạo nền tảng cho tăng trưởng cao và bền vững. Tăng trưởng hai con số là yêu cầu rất cao, nhưng như Tổng Bí thư Tô Lâm chỉ rõ, đó phải là "tăng trưởng thực chất".
Tăng trưởng cao không chỉ đến từ mở rộng quy mô, mà phải dựa trên nâng cao năng suất, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển kinh tế xanh. Nếu Chính phủ là cơ quan điều hành, thì Quốc hội là nơi tạo dựng "đường ray" cho vận hành.
Hai trụ cột này cần gắn kết chặt chẽ, phản ứng nhanh trước biến động, đồng thời giữ vững định hướng dài hạn. Sự đồng hành không chỉ là phối hợp, mà là chia sẻ trách nhiệm trong từng quyết sách.
Một nhiệm kỳ mới đã mở ra với những yêu cầu cao hơn, thách thức lớn hơn, nhưng cũng với nhiều cơ hội hơn. Điều mà cử tri kỳ vọng là một Quốc hội chủ động, quyết liệt, dám chịu trách nhiệm và đặt lợi ích phát triển của đất nước lên trên hết.
"Gió ngược" có thể cản trở bước đi, nhưng cũng là phép thử cho bản lĩnh. Nếu thể chế được hoàn thiện, chính sách đủ linh hoạt và quyết tâm đủ lớn, khó khăn trước mắt hoàn toàn có thể trở thành động lực cho những bước tiến xa hơn, mạnh mẽ hơn.
Đó chính là kỳ vọng gửi gắm vào Quốc hội khóa XVI - một nhiệm kỳ không chỉ vượt qua thách thức, mà còn phải tạo dựng nền tảng cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
