Nguyễn Hồng Thảo, 30 tuổi, sống tại Hà Nội, vẫn nhớ cảm giác "sốc" khi lần đầu đọc thông tin: "Cá voi xuất hiện trên vùng biển Gia Lai" vào mùa hè 2025. Suy nghĩ đầu tiên của cô khi đó là "Gia Lai làm gì có biển". Vào đọc bài viết, Thảo mới nhớ ra sau khi sáp nhập với Bình Định thành "Gia Lai mới", và cá heo thực sự bơi trên biển Gia Lai. Dù vậy, đến nay, cô và nhiều người bạn vẫn thấy quen thuộc
"Đến giờ tôi vẫn quen hình ảnh Quy Nhơn thuộc Bình Định và Gia Lai chỉ có núi", Hồng Thảo nói khi dự kiến đưa gia đình du lịch Quy Nhơn hè này.
Thảo là một trong số nhiều người còn bối rối vì chưa biết rõ Gia Lai có những điểm du lịch nào dù qua báo chí, cô được biết đây là tỉnh tổ chức Năm Du lịch quốc gia 2026.
Tại hội thảo "Gia Lai 2026: Kích hoạt trục biển - cao nguyên" hôm 27/3, Cục Trưởng Nguyễn Trùng Khánh nhận định sau sáp nhập, tỉnh Gia Lai đang đứng trước cơ hội "chưa từng có" để trở thành điểm đến hàng đầu tại khu vực miền Trung nhờ nguồn tài nguyên rừng vàng - biển bạc và văn hóa đa dạng.
Cặp cá voi mẹ và con săn mồi gần bờ biển Vũng Bồi, Gia Lai hè 2025. Ảnh: Hiếu Nghĩa
Tuy nhiên, để có thể trở thành điểm đến hàng đầu giữa nghỉ dưỡng biển và văn hóa bản địa, một trong những việc đầu tiên mà tỉnh cần làm, theo ông Khánh, là quy hoạch lại phát triển du lịch sau sáp nhập.
Tỉnh cần đánh giá lại hệ thống tài nguyên, thiên nhiên, văn hóa để phát triển các sản phẩm độc lạ. Quan trọng hơn, Gia Lai cần xúc tiến, quảng bá mạnh mẽ về du lịch trong và ngoài nước vì hiện tại, mọi người vẫn chưa định hình được "Gia Lai mới như thế nào".
Cục trưởng cũng lấy ví dụ về "cá heo bơi trên biển Gia Lai" và nhận định trước đây, tiêu đề này là một "thuật ngữ mới lạ". Nhưng hiện giờ, cá heo thực sự đã bơi trên biển Gia Lai. Do đó, chính quyền cần giới thiệu lại, chi tiết và cụ thể về các điểm du lịch địa phương cũng như các trải nghiệm mà du khách có thể tham gia khi đến.
Sau sáp nhập, tỉnh Gia Lai mới có diện tích tự nhiên là 21.576,53 km2, lớn thứ hai cả nước, theo Cổng thông tin điện tử UBND tỉnh Gia Lai.
Gia Lai còn là nơi hội tụ nhiều giá trị văn hóa như hai di sản văn hóa phi vật thể Nghệ thuật Bài chòi Trung Bộ Việt Nam, Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên. Ngoài ra, Võ cổ truyền Bình Định, Hát Bội được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Ở góc độ thế giới, Quy Nhơn được Tạp chí Lonely Planet của Australia bình chọn vào danh sách "25 điểm đến hàng đầu thế giới năm 2026". Tripadvisor - nền tảng du lịch toàn cầu - chọn Quy Nhơn vào "25 điểm đến đang thịnh hành năm 2026".
Gia Lai được chọn làm nơi đăng cai Năm du lịch Quốc gia 2026 với chủ đề "Gia Lai - Đại ngàn chạm biển xanh", mang tính biểu trưng về không gian địa lý mở rộng sau sáp nhập và thể hiện thông điệp về một Gia Lai kết hợp hài hòa giữa cao nguyên - biển đảo, thiên nhiên - bản sắc văn hóa dân tộc. Năm nay, Gia Lai đặt mục tiêu đón 15 triệu lượt khách và tăng hơn 21% so với cùng kỳ 2025, doanh thu ước đạt 35.000 tỷ đồng.
Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn cho biết cần 5 yếu tố để xây dựng nơi đây thành điểm đến hấp dẫn. Đầu tiên là yếu tố tự nhiên, cũng là nền tảng quan trọng nhất. Tiếp đến là vai trò của doanh nghiệp, những nhà đầu tư có tầm nhìn, tâm huyết sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái du lịch, tạo ra các sản phẩm khác biệt. Ba yếu tố còn lại gồm chiến lược và kế hoạch phát triển của địa phương, con người, thời cơ.
"Sau thời gian du lịch chững lại vì dịch bệnh, bây giờ sẽ là thời điểm phù hợp để du lịch Gia Lai bứt phá", ông Tuấn nói.
Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn phát biểu trong hội thảo "Gia Lai 2026: Kích hoạt trục biển - cao nguyên" hôm 27/3 tại phường Quy Nhơn Đông. Ảnh: Nguyễn Hiền
Hiện tại, tỉnh Gia Lai mới có lợi thế là cầu nối giữa khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, có hai sân bay là Phù Cát và Pleiku, thuận lợi để phát triển du lịch đường không. Trong đó, Phù Cát được định hướng thành cửa ngõ quốc tế với công suất dự kiến đạt 5 triệu hành khách/năm vào năm 2030 và 7 triệu lượt vào năm 2050. Sân bay Pleiku cũng được đề xuất nâng cấp với tổng vốn hơn 12.000 tỷ đồng, hướng tới công suất phục vụ 4-5 triệu lượt hành khách mỗi năm trong cùng giai đoạn.
Ngoài việc cần làm gì để hút khách, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Việt Nam Vũ Thế Bình cho rằng Gia Lai cũng cần thúc đẩy chi tiêu của khách du lịch. Hiện tại, Việt Nam "là điểm đến kém nhất trong khu vực về khoản này", chỉ khoảng 10% tổng chi phí chuyến đi. Trong khi đó, tại Thái Lan, tỷ lệ chi tiêu đạt 40-50%.
Quản lý điểm đến cũng là một trong những vấn đề tỉnh cần quan tâm nếu muốn phát triển du lịch. Theo ông Bình, Gia Lai cần hướng dẫn người dân địa phương cách đối xử với du khách "tốt nhất có thể" để thu hút du khách ghé thăm, quay trở lại.
Còn theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Kinh tế Việt Nam, cần phải thể hiện và giới thiệu được đến du khách về sự khác biệt của du lịch Gia Lai.
"Phải tích hợp được lợi thế của Gia Lai và Bình Định trước đây, khi kết nối tốt, giá trị không chỉ tăng lên mà có thể nhân lên nhiều lần", ông Thiên nhận định.
Tại Hội nghị Xúc tiến du lịch ngày 9/4 trong khuôn khổ Hội chợ Du lịch Quốc tế Việt Nam - VITM 2026, bà Đỗ Thị Diệu Hạnh - Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai, cho biết năm 2026 chính là cột mốc định hình lại vị thế của địa phương trên bản đồ du lịch quốc tế.
Theo bà Hạnh, điểm cốt lõi trong định vị hình ảnh mới của Gia Lai nằm ở thông điệp "Đại ngàn chạm biển xanh". Đây không chỉ là một khẩu hiệu truyền thông mà là sự hiện thực hóa không gian liên kết vùng độc đáo giữa Gia Lai và Bình Định cũ.
"Gia Lai hội tụ đầy đủ điều kiện để tạo nên một hành trình trải nghiệm khác biệt, nơi du khách có thể cảm nhận sự giao thoa kỳ diệu giữa không gian văn hóa cồng chiêng đại ngàn với vẻ đẹp rực rỡ của biển xanh duyên hải", bà Hạnh nói.
Với định hướng phát triển đa dạng loại hình du lịch, từ sinh thái, cộng đồng, nông nghiệp bền vững đến nghỉ dưỡng, tỉnh kỳ vọng sẽ xây dựng một thương hiệu du lịch giàu bản sắc, đủ sức thu hút 15 triệu lượt khách vào năm 2026 và sớm đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn.
Phương Anh
