Phát biểu tại phiên thảo luận tổ về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội sáng 10/4, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số từ năm 2026, cần triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp và tạo ra kết quả cụ thể.
Ông cho rằng một trong những trọng tâm là thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân. Khi khu vực này duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số, nền kinh tế mới có thể đạt mức tăng trưởng tương ứng. Cùng với đó, cần hình thành thêm nhiều tập đoàn tư nhân lớn đủ năng lực đảm nhận các dự án quy mô quốc gia.
Dẫn chứng thực tế, ông nêu nhiều công trình lớn do doanh nghiệp tư nhân thực hiện đã bảo đảm tiến độ và chất lượng, trong khi các dự án do Nhà nước triển khai thường mất 3-4 năm để hoàn tất thủ tục. Vì vậy, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế để phát huy hiệu quả nguồn lực tư nhân.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị chuyển mạnh mô hình tăng trưởng sang dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo Nghị quyết 57. Trong đó, ứng dụng trí tuệ nhân tạo là yếu tố quan trọng nâng cao hiệu quả quản lý, xây dựng pháp luật và kiểm soát dữ liệu, kể cả trong hoạt động của Quốc hội.
Đối với điều hành vĩ mô, ông đề nghị Chính phủ linh hoạt, chủ động ứng phó với các yếu tố bên ngoài như xung đột quốc tế; đồng thời bảo đảm tăng trưởng cao đi kèm kiểm soát lạm phát và thực hiện chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm.
Chủ tịch Quốc hội cũng đồng tình định hướng của Thủ tướng Lê Minh Hưng về việc tập trung vốn đầu tư công cho các dự án lớn có tính lan tỏa, tránh dàn trải và cơ chế "xin - cho". Ông đề nghị đẩy nhanh xử lý các dự án tồn đọng, công trình trọng điểm để nâng cao hiệu quả đầu tư.
Trước yêu cầu tăng trưởng cao trong 5 năm tới, ông đề xuất cải cách theo hướng "năm hóa", gồm số hóa, xanh hóa, tối ưu hóa nguồn lực, thông minh hóa quản trị và hài hòa hóa lợi ích. Việc phát triển kinh tế cần gắn với bảo đảm công bằng xã hội, chú trọng giáo dục, y tế, đào tạo nghề và tạo việc làm.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại họp tổ. Ảnh: Hoàng Phong
Ông cũng đề nghị quản lý thay đổi theo hướng giảm chi phí tuân thủ, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, đồng thời có cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm. Cùng với đó là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền theo hướng địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm; Trung ương giữ vai trò kiến tạo và giám sát.
Ông cho biết Quốc hội sẽ tập trung quyết định các dự án lớn mang tính quốc gia như điện hạt nhân Ninh Thuận, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP HCM, thay vì phân bổ các khoản vốn nhỏ lẻ.
Ông nhấn mạnh tầm nhìn năm 2026 là không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần, không bỏ lỡ cơ hội trong một tháng và không bị động trong một năm. Trách nhiệm phải được làm rõ cho từng cơ quan, địa phương để công việc trôi chảy, tránh tình trạng cán bộ sáng cắp ô đi chiều cắp ô về mà không có sản phẩm.
Đại biểu Nguyễn Thị Tuyến, Phó bí thư Đảng ủy Chính phủ, cho rằng để đạt tăng trưởng hai con số cần các giải pháp đột phá, trong đó có khai thác hiệu quả kinh tế biển. Bà đề nghị tận dụng lợi thế đường bờ biển dài, phát triển hệ thống 36 cảng biển và logistics, tạo động lực tăng trưởng và việc làm.
Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Viettel Tào Đức Thắng thì đề xuất mở rộng không gian phát triển ra thị trường quốc tế để duy trì tăng trưởng hai con số. Theo ông, kinh nghiệm của Viettel cho thấy tăng trưởng từ thị trường nước ngoài chiếm 60-70%, giúp doanh nghiệp mở rộng quy mô và duy trì đà phát triển dài hạn.
Ông cũng kiến nghị nâng cao hiệu quả đầu tư công theo hướng tiếp cận như doanh nghiệp, chú trọng đánh giá hiệu quả sau đầu tư. Đồng thời đề nghị hoàn thiện cơ chế xử lý tranh chấp đầu tư quốc tế, bổ sung quy định về đối tượng khởi kiện nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của Việt Nam khi tham gia thị trường toàn cầu.
Sơn Hà
