Việc di chuyển hàng trăm tấn vàng xuyên đại dương luôn là bài toán đau đầu với bất kỳ quốc gia nào, từ chi phí đắt đỏ, rủi ro an ninh đến những nhạy cảm ngoại giao.
Thế nhưng, Ngân hàng Trung ương Pháp (Banque de France) vừa cho thấy một cách tiếp cận hoàn toàn khác: Không một thỏi vàng nào phải rời kho, nhưng tài sản vẫn được “hồi hương”, thậm chí còn mang lại khoản lợi nhuận khổng lồ.
Nghệ thuật "hoán đổi" không cần dịch chuyển
Thay vì đóng gói và vận chuyển 129 tấn vàng từ hầm chứa của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tại New York về Paris, họ đã chọn cách làm của những nhà đầu tư sành sỏi nhất. Khối lượng vàng này tương đương khoảng 5% tổng dự trữ quốc gia của Pháp.
Ngay sau đó, khi thị trường kim loại quý giảm, Pháp dùng số tiền này để mua lại một lượng vàng tương đương ngay tại thị trường châu Âu. Điểm khác biệt lớn nhất là những thỏi vàng mới này đều đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất về trọng lượng và độ tinh khiết.
Quá trình rà soát và thực hiện giao dịch này đã kéo dài từ tháng 7/2025 đến tháng 1/2026, bắt nguồn từ một cuộc kiểm toán nội bộ năm 2024. Bằng nghiệp vụ mua bán chéo này, nước Pháp đã giải quyết gọn gàng bài toán logistics phức tạp mà không làm suy chuyển một gram vàng nào trong tổng dự trữ.
Ngân hàng Trung ương Pháp kiếm 15 tỷ USD nhờ bán vàng tại Mỹ rồi mua lại ở châu Âu, không cần vận chuyển vật lý (Ảnh: National Today).
Bức tranh tài chính bừng sáng nhờ thời điểm "vàng"
Dưới góc nhìn đầu tư, đây không chỉ là một nghiệp vụ kho quỹ đơn thuần mà là một cú giao dịch mang lại hiệu suất sinh lời đáng mơ ước. Việc chốt lời đúng đỉnh và cơ cấu lại tài sản đã giúp bảng cân đối kế toán của Ngân hàng Trung ương Pháp khoác lên mình một diện mạo hoàn toàn mới, vô cùng rực rỡ.
Nhờ quyết định linh hoạt này, từ một viễn cảnh có thể phải ghi nhận khoản lỗ 2,9 tỷ euro, Ngân hàng Trung ương Pháp đã lật ngược thế cờ. Cơ quan này tự hào báo lãi ròng lên tới 8,1 tỷ euro trong năm 2025. Trong năm 2024, họ từng phải ghi nhận mức lỗ ròng 7,7 tỷ euro.
Theo ETMarkets, khoản lợi nhuận vốn sinh ra từ việc bán số vàng cũ ước tính lên tới 13 tỷ euro, tương đương khoảng 15 tỷ USD. Dòng vốn khổng lồ này đã trực tiếp củng cố nền tảng tài chính của ngân hàng. Vốn chủ sở hữu ròng của họ đã tăng vọt từ mức 202,7 tỷ euro của năm 2024 lên con số vô cùng vững chắc là 283,4 tỷ euro.
Bên cạnh đó, cơ quan này còn lập hẳn một quỹ dự trữ tái định giá vàng và ngoại hối (RRRODE) trị giá 11,4 tỷ euro. Nguồn lực này được chuẩn bị sẵn sàng để làm gối đỡ, trang trải cho các chi phí tiền tệ có thể phát sinh trong tương lai, tạo ra một lớp phòng thủ tài chính an toàn.
Lợi ích kép và xu hướng hồi hương tài sản
Câu chuyện lưu trữ vàng của Pháp tại New York thực chất đã kéo dài gần một thế kỷ, bắt đầu từ cuối những năm 1920. Dù từng có nhiều nỗ lực đưa vàng về nước từ thập niên 1960, đặc biệt là khi Mỹ chấm dứt hệ thống Bretton Woods, một phần tài sản vẫn nằm lại xứ cờ hoa cho đến tận những ngày đầu năm 2026.
Việc rút vàng về nước vốn là một chủ đề nhạy cảm trên trường quốc tế. Kitco News bình luận rằng, khác với nước Đức từng đối mặt với nhiều áp lực từ các chính trị gia trong nước vì vẫn để vàng tại Mỹ, Pháp đã chọn một lối đi êm ả hơn rất nhiều. Họ không hề đưa ra bất kỳ tuyên bố ồn ào nào về việc rút hay chuyển vàng về nước.
Sự tinh tế này giúp Paris tránh được mọi sự chú ý không cần thiết về mặt ngoại giao với Washington. Họ đã đạt được mục tiêu "một mũi tên trúng ba đích": vừa nâng cấp chất lượng tài sản, vừa tiết kiệm chi phí bảo vệ, vận chuyển, lại vừa tạo ra thặng dư tài chính khổng lồ cho ngân sách.
Hiện tại, tổng lượng vàng dự trữ của Pháp vẫn duy trì ổn định ở mức 2.437 tấn. Tuy nhiên, thay vì nằm rải rác ở nước ngoài, toàn bộ khối tài sản khổng lồ này giờ đây đã được quy tụ an toàn tại hệ thống hầm ngầm kiên cố của Ngân hàng Trung ương Pháp ở La Souterraine.
Nghiệp vụ tài chính thông minh của nước Pháp không chỉ là một bài học kinh điển về tối ưu hóa danh mục đầu tư, mà còn phản ánh xu hướng các quốc gia đang âm thầm củng cố kho dự trữ chiến lược. Được biết, cơ quan này vẫn còn khoảng 134 tấn vàng cần nâng cấp tiêu chuẩn và dự kiến hoàn tất lộ trình vào năm 2028.
Đánh giá về bước đi lịch sử này, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Pháp, ông François Villeroy de Galhau khẳng định rằng quyết định giữ các thỏi vàng mới tại Paris thay vì New York hoàn toàn "không mang động cơ chính trị".
