Chỉ vài ngày trước, giới đầu tư toàn cầu vẫn chìm trong bi quan khi thị trường phái sinh dự báo Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ "án binh bất động" đến tận năm 2027. Thế nhưng, một diễn biến bất ngờ từ Trung Đông đã làm thay đổi bàn cờ tài chính.
Nút thắt lạm phát dần được tháo gỡ
Theo Reuters, ngay sau khi eo biển Hormuz được khơi thông nhờ lệnh ngừng bắn tạm thời, giá dầu thô toàn cầu đã lập tức hạ nhiệt, rơi từ mức 95 USD/thùng xuống dưới 89 USD/thùng.
Động thái của Iran mở lại eo biển Hormuz cùng với đà giảm mạnh của giá dầu trong phiên cuối tuần đã thúc đẩy kỳ vọng Fed có thể nối lại chu kỳ cắt giảm lãi suất sớm nhất vào tháng 12 (Minh họa: Axios).
Theo ông Neil Dutta, Trưởng bộ phận nghiên cứu kinh tế tại Renaissance Macro Research, diễn biến mới này cho phép Fed tạm gác lại nỗi lo về kịch bản "lạm phát đình trệ" - tình trạng giá cả leo thang trong khi kinh tế suy yếu do cú sốc năng lượng. Ông đánh giá dòng tiền tiết kiệm được từ chi phí nhiên liệu sẽ giúp cải thiện sức mua của người dân, qua đó hỗ trợ trực tiếp cho tăng trưởng.
Đồng quan điểm, Thống đốc Fed Stephen Miran nhìn nhận sự hạ nhiệt của giá năng lượng hoạt động như một cơ chế kích cầu tự nhiên.
"Mỗi một USD người tiêu dùng phải chi thêm cho năng lượng là 1 USD họ không chi cho những thứ khác", ông Miran phân tích. Vị quan chức này cho rằng chi phí nhiên liệu giảm sẽ giảm bớt lực cản đối với nền kinh tế, đặc biệt trong bối cảnh thị trường lao động đang có dấu hiệu chững lại.
Thậm chí, Tổng thống Donald Trump trong tuần qua cũng lên tiếng nhận định rằng mức tăng mạnh của chỉ số CPI tháng 3 thực chất là "giả tạo", bởi nguyên nhân cốt lõi hoàn toàn đến từ sự đột biến của giá năng lượng do căng thẳng địa chính trị, chứ không phải do sức ép nội tại của nền kinh tế.
Cuộc giằng co trên bàn cờ chính sách
Dù áp lực từ giá dầu đã vơi bớt, nội bộ Fed vẫn đang chứng kiến một cuộc giằng co gay gắt trước thềm cuộc họp chính sách diễn ra vào ngày 28/4-29/4 tới. Thị trường hiện dự báo cơ quan này nhiều khả năng vẫn sẽ giữ nguyên mức lãi suất chuẩn trong khoảng 3,5-3,75%, nhưng thông điệp phát đi sẽ quyết định xu hướng dòng vốn toàn cầu trong nửa cuối năm.
Sự thận trọng là điều dễ hiểu khi các số liệu lạm phát cốt lõi vẫn đang tỏ ra cứng đầu. Theo Reuters, lạm phát PCE toàn phần tháng 2 ở mức 2,8%, nhưng lạm phát lõi (loại trừ năng lượng và thực phẩm) lại neo ở mức 3%. Giới phân tích dự báo con số này thậm chí có thể nhích lên 3,2% trong tháng 3.
Chủ tịch Fed New York John Williams, một nhân vật có tiếng nói trọng lượng, đã phát đi tín hiệu "diều hâu" khi cảnh báo lạm phát có thể vượt 3% trong vài tháng tới. Ông lo ngại cuộc xung đột kéo dài 7 tuần qua đã tạo ra những tác động dây chuyền lên chuỗi cung ứng, đẩy giá cước vận tải, phân bón và thực phẩm lên cao, khiến lạm phát trở nên dai dẳng hơn.
Tuy nhiên, sự xoay trục của giá dầu đang mang lại hy vọng cho phe ủng hộ nới lỏng chính sách. Thống đốc Fed Christopher Waller thừa nhận việc đưa thêm rủi ro quân sự vào mô hình dự báo kinh tế khiến mọi thứ trở nên cực kỳ phức tạp. Dù vậy, ông vẫn để ngỏ khả năng về một kịch bản tươi sáng hơn.
"Tôi nghiêng về việc giảm lãi suất vào cuối năm khi triển vọng ổn định hơn để hỗ trợ thị trường lao động", ông Waller chia sẻ, đồng thời nhấn mạnh điều kiện tiên quyết là lạm phát cơ bản phải tiếp tục lộ trình giảm về mốc 2%.
Trong khi đó, Chủ tịch Fed San Francisco Mary Daly lại cho rằng nếu các gián đoạn địa chính trị sớm được giải quyết, tiến trình giảm lạm phát của Mỹ sẽ không bị trật nhịp. "Chỉ là cần thêm thời gian để mọi thứ phát huy tác dụng", bà Daly nhận định.
