Tiêm kích F-5 của Iran (Ảnh: Aviation Geek Club).
Theo PressTV, vào đầu tháng 3, một tiêm kích Iran, phiên bản phát triển nâng cao từ nền tảng Northrop F-5 do Mỹ sản xuất, đã cất cánh từ một căn cứ ở tây nam Iran, nhiều khả năng thuộc tỉnh Khuzestan phía nam. Sau đó, máy bay bay ở độ cao cực thấp qua vịnh Ba Tư hướng tới Kuwait.
Chiếc máy bay, mang theo bom thông thường, đã vượt qua mạng lưới phòng không bảo vệ Camp Buehring, một căn cứ quân sự lớn của Mỹ nằm gần biên giới Iraq. Phi công đã thả vũ khí thành công. Bom được cho đã đánh trúng mục tiêu. Và sau đó, máy bay quay trở về căn cứ. PressTV nói rằng chiến dịch đã thành công.
Nếu thông tin này là sự thật thì đây là lần đầu trong nhiều năm qua một tiêm kích đối thủ có thể vượt qua được lưới phòng không để tập kích căn cứ quan trọng của Mỹ.
Theo các chuyên gia quân sự, chiếc tiêm kích, do một phi công Iran điều khiển, đã sử dụng phương án bay ở độ cao cực thấp để khai thác giới hạn cơ bản của radar.
Bằng cách bay chỉ cách mặt đất hoặc mặt nước vài chục mét, máy bay nằm dưới tầm quét radar của các tổ hợp tên lửa Patriot và các hệ thống đánh chặn mặt đất khác.
Các hệ thống này, vốn được thiết kế để phát hiện mục tiêu ở độ cao lớn hơn, không thể khóa mục tiêu bay thấp như vậy do độ cong Trái Đất và nhiễu địa hình che khuất. Khoảng cách từ tây nam Iran đến Kuwait tương đối ngắn, cho phép máy bay hoàn thành nhiệm vụ mà không cần thùng nhiên liệu phụ.
Máy bay nhiều khả năng mang bom không điều khiển, mỗi quả nặng khoảng 250-500 kg, với tổng tải trọng khoảng 3.000kg.
Điều khiến cuộc tấn công trở nên đặc biệt không chỉ là việc xuyên thủng phòng không mà còn là bối cảnh: Iran đồng thời triển khai tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình và UAV, tạo ra sự quá tải cho hệ thống phòng thủ Mỹ tại nhiều quốc gia.
Một chuyên gia nhận định rằng phi công Iran dường như biết rõ máy bay cảnh báo sớm Boeing E-3 Sentry của Mỹ sẽ phát hiện việc cất cánh, nhưng tin rằng không có tiêm kích F-15 Eagle tuần tra tại khu vực đó vào thời điểm đó.
Ngoài ra, đòn tấn công còn được thiết kế phối hợp với UAV Shahed-136, khiến radar Mỹ khó phân biệt mục tiêu thực.
Camp Buehring là một trong những căn cứ quan trọng nhất của Mỹ tại khu vực vịnh Ba Tư. Nằm ở tây bắc Kuwait gần biên giới Iraq, căn cứ này được thành lập năm 2003. Căn cứ đóng vai trò là điểm tập kết và huấn luyện chính cho binh sĩ Mỹ trước khi triển khai vào các khu vực chiến sự, đồng thời chứa kho dự trữ trang bị quy mô lớn cho toàn khu vực Trung Đông.
Hệ thống phòng không tại đây bao gồm Patriot, radar hiện đại và mạng lưới giám sát khu vực. Tuy nhiên, máy bay Iran đã khai thác điểm yếu cốt lõi: giới hạn chân trời radar, khiến mục tiêu bay thấp không bị phát hiện cho đến khi quá muộn.
Theo PressTV, máy bay thực hiện nhiệm vụ nhiều khả năng là HESA Kowsar, tiêm kích do Iran tự phát triển dựa trên nền tảng F-5 sau nhiều thập kỷ nghiên cứu. Chương trình này bắt đầu từ những năm 1980, với các phiên bản như Azarakhsh và Saeqeh, trước khi đạt đến Kowsar vào năm 2018.
Kowsar có tỷ lệ nội địa hóa tới 88%, hệ thống điện tử hiện đại, radar điều khiển hỏa lực, hệ thống nhận diện địch-ta, và động cơ nội địa hóa từ General Electric J85. Máy bay có thể đạt tốc độ Mach 1.5, trần bay 13.700m và mang nhiều loại vũ khí hiện đại.
F-5 vốn được thiết kế là tiêm kích đơn giản, dễ bảo trì, chi phí thấp, những đặc điểm giúp Iran tận dụng hiệu quả. Kowsar có kích thước nhỏ, diện tích phản xạ radar thấp, nhưng được nâng cấp về điện tử và vũ khí.
