Vụ án đổ trộm 20.000 tấn chất thải: Bóc trần 'hệ sinh thái xử lý rác giả'

Các đồng phạm gồm: Nguyễn Văn Hiệp, Tăng Tư Thế, Nguyễn Thị Tuyết Nhung, Phùng Quốc Anh, Nguyễn Thanh Phỉ và Vũ Thị Thuận.

Các bị can bị khởi tố về các tội “gây ô nhiễm môi trường” và “mua bán trái phép hóa đơn”. Các quyết định, lệnh nêu trên đã được Viện KSND TP.HCM phê chuẩn và thi hành theo quy định.

ẢNH: CACC

Đây là kết quả của quá trình xác lập, đấu tranh chuyên án theo chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công an và lãnh đạo Cục Cảnh sát môi trường. Cục Cảnh sát môi trường giữ vai trò chủ trì đã phối hợp chặt chẽ với các cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an và Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM.

Các cơ quan đã huy động lực lượng tinh nhuệ, triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, qua đó từng bước bóc gỡ đường dây hoạt động tinh vi, có tổ chức, núp bóng doanh nghiệp để xả chất thải trái phép quy mô lớn.

Dựng vỏ bọc doanh nghiệp để che mắt cơ quan chức năng

Theo điều tra, Lê Thị Thùy Trang được xác định là đối tượng chủ mưu, cầm đầu. Tuy nhiên, Trang không trực tiếp đứng tên pháp nhân mà thuê nhiều người đứng tên giám đốc, đại diện pháp luật để vận hành hàng loạt công ty như: Thịnh Phát, TM Thịnh Phát, An Bình, Đất Xanh Miền Nam…

ẢNH: CACC

Các công ty này tạo thành một “hệ sinh thái” khép kín từ khâu tìm kiếm khách hàng, ký hợp đồng, thu gom, vận chuyển đến xử lý và thanh toán. Trong đó, Trang giữ vai trò điều phối toàn bộ, trực tiếp quyết định giá cả, phương thức hoạt động và chỉ đạo các mắt xích bên dưới.

Nhằm thu hút khách hàng, nhóm này đưa ra mức giá xử lý chất thải “siêu rẻ”, thấp hơn nhiều so với thị trường. Sau khi ký hợp đồng với các doanh nghiệp là chủ nguồn thải trong các lĩnh vực như sản xuất giấy, dệt nhuộm, thuộc da, chế biến thủy sản, sản xuất đá granite, nước giải khát…, các công ty này thực hiện thu gom chất thải rắn thông thường phát sinh từ các hoạt động này, có bùn thải từ hệ thống xử lý nước thải, xỉ than, bột đá…

Tuy nhiên, thay vì xử lý theo quy định, toàn bộ số chất thải này bị chỉ đạo mang đi đổ trực tiếp ra môi trường hoặc chôn lấp, san lấp mặt bằng trái phép tại nhiều khu vực khác nhau.

Để qua mặt cơ quan chức năng, các đối tượng còn thực hiện “động tác giả” bằng cách vận chuyển chất thải về một số công ty có chức năng xử lý, lưu giữ theo quy trình 45 ngày. Song thực tế, chất thải không được xử lý hoặc chỉ xử lý sơ sài, chưa đạt chuẩn rồi tiếp tục bị đưa đi đổ bỏ.

Quy trình vận hành được tổ chức chặt chẽ: từ việc kế toán soạn hợp đồng, xuất hóa đơn, đến việc điều phối xe tải nhận hàng và phân luồng đổ thải. Tất cả đều hoạt động dưới sự chỉ đạo xuyên suốt của Trang, nhằm tối đa hóa lợi nhuận bất chính.

Đổ trộm hơn 20.000 tấn chất thải, thu lợi bất chính hàng tỉ đồng

Cơ quan điều tra xác định, từ năm 2024 đến nay, đường dây này đã thực hiện hàng trăm chuyến xe đầu kéo (mỗi chuyến 25 - 30 tấn), đổ thải trái phép tại ít nhất 11 địa điểm ở TP.HCM, Đồng Tháp, Tây Ninh… với tổng khối lượng khoảng 20.000 tấn chất thải rắn.

Kết quả giám định cho thấy toàn bộ số chất thải thu tại các điểm đổ trộm đều thuộc diện bắt buộc phải xử lý trước khi thải ra môi trường, song đã bị xả thẳng ra ngoài, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm nghiêm trọng.

Trong quá trình khám xét, lực lượng chức năng thu giữ hơn 50.000 USD, gần 2 tỉ đồng tiền mặt, hàng chục giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, 12 CPU máy tính và hàng trăm thùng tài liệu liên quan đến hoạt động của các công ty trong “hệ sinh thái”.

Đáng chú ý, để hợp thức hóa hoạt động và che giấu sai phạm, Trang còn chỉ đạo mua hàng trăm hóa đơn giá trị gia tăng khống từ một công ty khác với chi phí từ 3,2% đến 6% giá trị trước thuế. Các hóa đơn này được sử dụng nhằm cân đối đầu vào,đầu ra, tạo vỏ bọc hợp pháp cho hàng chục ngàn tấn chất thải không qua xử lý.

Mở rộng điều tra, công an đã triệu tập 23 đối tượng liên quan, bước đầu các đối tượng thừa nhận hành vi tham gia vào đường dây theo sự phân công của Trang.