Trung tâm phục vụ hành chính công cấp phường tại Đà Nẵng - Ảnh: TRƯỜNG TRUNG
Đề xuất mô hình "1 cấp" theo lộ trình 2 giai đoạn
Ngày 29-4, Ủy ban Mặt trận TQVN TP Đà Nẵng đã tổ chức hội nghị phản biện đề án thành lập Trung tâm phục vụ hành chính công TP Đà Nẵng (1 cấp).
Theo báo cáo của 46 xã, phường hiện nay tại 46 Trung tâm phục vụ hành chính xã, phường có 533 công chức, viên chức, nhân viên chuyên trách thực hiện nhiệm vụ. Khi tổ chức "một cấp" sẽ tạm thời điều chuyển 138 biên chế của 46 xã, phường (tương ứng 3 biên chế/xã, phường) để bố trí sắp xếp tại các chi nhánh.
Như vậy sẽ để lại 295 công chức, viên chức cho 46 xã, phường bố trí về các phòng ban chuyên môn để tập trung thực hiện các nhiệm vụ khác của địa phương (tương ứng mỗi xã, phường hơn 6 biên chế).
Ngoài ra, nội dung đề án cũng cho rằng mô hình này có những ưu điểm như có thể tăng các điểm cung cấp dịch vụ, tiếp nhận hồ sơ, phục vụ người dân, doanh nghiệp, cung cấp dịch vụ công bằng, đồng bộ giữa đô thị, đồng bằng cũng như miền núi.
Cũng theo nội dung dự thảo, lộ trình thực hiện mô hình "1 cấp" này sẽ triển khai trong 2 giai đoạn. Trong đó giai đoạn 1 thực hiện trong 1 năm, tiếp nhận tại 46 phường, xã khu vực phía Đông có mức độ đô thị hóa cao, hồ sơ nhiều.
Giai đoạn 2 thực hiện ở 47 xã chủ yếu ở miền núi, vùng khó khăn phía Tây.
Đà Nẵng lấy ý kiến phản biện trong bối cảnh hiện nay mới chỉ có TP Hà Nội đang thực hiện mô hình trung tâm hành chính 1 cấp
Cần quy định trách nhiệm khi người lo đầu vào, người lo đầu ra
Tham luận tại hội thảo phản biện, hầu hết các ý kiến từ cấp xã phường đều kỳ vọng về mô hình này. Tuy nhiên các ý kiến bày tỏ các vấn đề phát sinh từ thực tiễn khi cấp quản lý trực tiếp (thành phố) ở xa chi nhánh.
Nhiều ý kiến cũng cho rằng mô hình này cần tiếp tục được nghiên cứu, phân tích toàn diện hơn. Đặc biệt là đánh giá tác động chính sách, hiệu quả so sánh giữa các mô hình, cũng như khả năng đáp ứng về hạ tầng công nghệ, nguồn nhân lực và cơ chế phối hợp…
Theo đó, khi chi nhánh tiếp nhận hồ sơ tại địa bàn nhưng trực thuộc thành phố, trong khi Chủ tịch UBND cấp xã vẫn là người ký quyết định giải quyết phần lớn hồ sơ thuộc thẩm quyền cấp xã, thì trách nhiệm hành chính sẽ bị phân tán.
"Chủ tịch xã không còn quyền quản lý trực tiếp "đầu vào" từ khâu tiếp nhận, hướng dẫn, số hóa nhưng vẫn phải chịu trách nhiệm về "đầu ra" là kết quả, tiến độ.
Ngược lại, chi nhánh quản lý "đầu vào" nhưng không có thẩm quyền ký quyết định giải quyết. Mâu thuẫn này sẽ khiến cả hai bên dễ đùn đẩy khi xảy ra chậm trễ, hoặc khi người dân khiếu nại, phản ánh" - ông Thắng phân tích.
Cùng quan điểm, bà Nguyễn Thị Linh Giang (Học viện Chính trị khu vực III) cho rằng việc thí điểm giai đoạn thực hiện cần bổ sung đơn vị cấp xã vùng khó khăn vào giai đoạn 1 để kiểm chứng năng lực vận hành hạ tầng số và quy trình hỗ trợ người dân yếu thế.
Đồng thời đánh giá hết các vấn đề tại các khu vực đặc thù như miền núi, vùng sâu, vùng khó khăn…
Bà Giang cho rằng cần ban hành quy định rõ ràng về trách nhiệm phối hợp giữa chi nhánh và UBND xã để tránh "khoảng trống trách nhiệm" khi hồ sơ trễ hạn.
Tại hội nghị phản biện này, nhiều ý kiến cho rằng cần đánh giá những hiệu quả, hạn chế của mô hình "2 cấp" hiện nay trong bối cảnh mới sắp xếp lại bộ máy hành chính địa phương.
Đồng thời, định lượng rõ hàng hiệu quả, có giải pháp phù hợp để mô hình "1 cấp" mang đến hiệu quả vượt trội so với mô hình cũ trước khi triển khai.
Ông Hồ Quang Bửu, Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, đưa ra quan điểm cho rằng việc "quản lý tập trung nhưng địa điểm phân tán" sẽ cho phép người dân tiếp cận dịch vụ thuận tiện
"Dân không quân tâm quy trình, họ chỉ quan tâm kết quả giải quyết"
Tại hội nghị này, ông Hồ Quang Bửu, Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, cho rằng việc chọn mô hình 1 cấp hay 2 cấp hiện nay là quy trình nội bộ. "Người dân không quan tâm đến quy trình nội bộ hay các thủ tục hành chính phức tạp mà họ chỉ quan tâm đến kết quả cuối cùng: hồ sơ phải được giải quyết đúng hạn, không bị thất lạc và được xử lý thỏa đáng" – ông Bửu nói.
Theo ông Bửu, mô hình này được đề xuất theo quan điểm "quản lý tập trung nhưng địa điểm phân tán" cho phép người dân tiếp cận dịch vụ thuận tiện.
Ngoài ra một điểm quan trọng là người dân không nên phải tiếp xúc trực tiếp với người trực tiếp thụ lý hồ sơ để tránh các trường hợp cán bộ gây nhũng nhiễu, từ đó bảo vệ quyền lợi của người dân và tính minh bạch của bộ máy.
Mô hình này còn tạo sự linh hoạt trong phục vụ bởi việc bố trí nhân sự và giải quyết hồ sơ không nên cứng nhắc theo tiêu chuẩn định sẵn mà cần căn cứ vào tình hình thực tế và số lượng hồ sơ của từng địa phương để phục vụ người dân một cách tốt nhất.
