Vàng bứt phá mạnh, chênh lệch trong nước – thế giới vẫn lớn
Mở cửa phiên giao dịch đầu tháng 4, giá vàng trên thị trường châu Á tăng thêm khoảng 30 USD, tương đương 0,85%, lần đầu tiên trong vòng 10 ngày vượt mốc 4.700 USD/ounce. Đà tăng này nối tiếp cú bứt phá mạnh trong phiên Mỹ trước đó, cho thấy dòng tiền đang quay lại với kim loại quý.
Đà tăng của vàng diễn ra trong bối cảnh đồng USD suy yếu trở lại. Chỉ số DXY – thước đo sức mạnh của đồng bạc xanh so với rổ 6 đồng tiền chủ chốt – giảm hơn 0,2% xuống còn 99,75 điểm. USD giảm thường hỗ trợ vàng vì khiến kim loại này trở nên hấp dẫn hơn với nhà đầu tư quốc tế.
Bên cạnh đó, giá vàng còn tăng cùng chiều với dầu – một mối quan hệ quen thuộc trên thị trường hàng hóa. Giá dầu WTI sáng 1/4 tăng lên gần 102 USD/thùng, trong khi dầu Brent tiến sát 104 USD/thùng. Giá năng lượng leo thang làm dấy lên lo ngại về lạm phát, từ đó thúc đẩy nhu cầu nắm giữ vàng như một tài sản phòng ngừa rủi ro.
Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt là những rủi ro liên quan đến eo biển Hormuz, tiếp tục khiến nguồn cung dầu bị đe dọa. Điều này làm gia tăng áp lực chi phí đầu vào cho nền kinh tế toàn cầu, qua đó củng cố vai trò trú ẩn của vàng.
Trước đó, thị trường từng chứng kiến một nhịp điều chỉnh khi các ngân hàng trung ương và quỹ ETF bán vàng để cân đối danh mục trong bối cảnh biến động mạnh. Tuy nhiên, xu hướng này vẫn chưa rõ ràng và có thể đảo chiều khi dòng tiền quay lại.
Giá vàng đã tăng vọt trở lại cũng một phần do chỉ số niềm tin người tiêu dùng Mỹ tăng trong tháng 3, cao hơn dự báo nhưng vẫn phản ánh tâm lý thận trọng.
Lạm phát, chính sách tiền tệ và rủi ro điều chỉnh
Dù niềm tin tiêu dùng cải thiện, kỳ vọng lạm phát trong 12 tháng tới lại tăng mạnh, lên mức cao nhất kể từ tháng 8/2025. Điều này khiến thị trường tin rằng áp lực giá cả vẫn còn lớn, nhất là trong bối cảnh giá năng lượng leo thang.
Chủ tịch Jerome Powell của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cho biết Fed chưa cần tăng lãi suất để đối phó với cú sốc dầu, bởi kỳ vọng lạm phát vẫn trong tầm kiểm soát. Quan điểm này phần nào hỗ trợ vàng, khi lãi suất không tăng sẽ giảm chi phí cơ hội nắm giữ kim loại quý.
Trong bối cảnh đó, vàng đang dần lấy lại vai trò là kênh trú ẩn an toàn. Tuy nhiên, không phải tất cả các ý kiến đều lạc quan tuyệt đối.
Theo bà Amy Gower, chiến lược gia tại Morgan Stanley, tính thanh khoản cao của vàng vừa là lợi thế, vừa là điểm yếu. Trong những giai đoạn căng thẳng, vàng có thể bị bán ra nhanh chóng để đáp ứng nhu cầu tiền mặt, đặc biệt từ các quỹ ETF hoặc ngân hàng trung ương.
Bà cho rằng những cú sốc như đại dịch COVID-19 hay xung đột Nga–Ukraine trước đây đều từng khiến vàng giảm ngắn hạn trước khi tăng trở lại. Điều này phản ánh việc nhà đầu tư ưu tiên thanh khoản trong giai đoạn đầu khủng hoảng.
Hiện tại, hai nhóm mua vàng lớn nhất là ngân hàng trung ương và các quỹ ETF. Dù năm 2025, các ngân hàng trung ương đã mua khoảng 860 tấn vàng, tốc độ này đang chậm lại. Một số quốc gia như Thổ Nhĩ Kỳ đã bán vàng, trong khi các quỹ ETF cũng liên tục đảo chiều giữa mua và bán.
Ngoài ra, khả năng một số quốc gia như Ba Lan xem xét tận dụng dự trữ vàng để tạo nguồn tài chính cũng có thể tạo áp lực lên giá trong tương lai.
Dù vậy, nhiều yếu tố dài hạn vẫn ủng hộ xu hướng tăng. Lần đầu tiên kể từ năm 1996, vàng chiếm tỷ trọng lớn hơn trong dự trữ của các ngân hàng trung ương so với trái phiếu kho bạc Mỹ – một dấu hiệu cho thấy niềm tin vào giá trị của vàng đang gia tăng.
Các quỹ ETF cũng quay lại mua ròng mạnh mẽ, trong khi nhà đầu tư cá nhân bắt đầu tham gia thị trường sau thời gian đứng ngoài.
Theo Morgan Stanley, triển vọng USD suy yếu do tăng trưởng kinh tế Mỹ chậm lại đang khiến nhiều nhà đầu tư dịch chuyển danh mục từ tài sản định giá bằng USD sang vàng. Đồng bạc xanh yếu hơn cũng giúp vàng trở nên “dễ mua” hơn trên thị trường quốc tế.
Có thể thấy, dù có thể xuất hiện các nhịp điều chỉnh ngắn hạn do yếu tố thanh khoản hoặc hoạt động chốt lời, xu hướng dài hạn của vàng vẫn được đánh giá là tích cực trong bối cảnh bất ổn địa chính trị và áp lực lạm phát còn hiện hữu.
