Văn phòng Chính phủ vừa có thông báo kết luận của Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc tại cuộc họp về tình hình triển khai dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam và các tuyến đường sắt khác.
Theo kết luận, Phó Thủ tướng thường trực đánh giá đây là những dự án quan trọng, cũng là lĩnh vực mới, phức tạp, có nhiều khó khăn, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị.
Việc triển khai các dự án phải đánh giá tổng thể về kinh tế, chính trị, đối ngoại, hiệu quả, bảo đảm hiệu quả kinh tế - tài chính, phù hợp với định hướng tự chủ chiến lược về phát triển công nghiệp đường sắt, có mô hình tổ chức quản lý và vận hành phù hợp.
Phó Thủ tướng thường trực yêu cầu các bộ, ngành, địa phương bảo đảm tiến độ, chất lượng, hiệu quả đầu tư, đúng thẩm quyền, không đùn đẩy, né tránh trách nhiệm. Các địa phương có dự án đi qua khẩn trương thực hiện công tác giải phóng mặt bằng ngay sau khi Bộ Xây dựng bàn giao hồ sơ và mốc giới.
Bộ Xây dựng và các bộ, ngành liên quan tiếp tục rà soát để đề xuất sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện thể chế, pháp luật về hoạt động đầu tư, quản lý, vận hành khai thác các dự án đường sắt, bảo đảm hiệu quả, phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam.
Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Xây dựng khẩn trương rà soát, xây dựng, ban hành bổ sung hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn về đường sắt (đường sắt tốc độ cao, đường sắt khổ tiêu chuẩn, đường sắt đô thị) phù hợp với điều kiện Việt Nam nhưng tiệm cận được thông lệ quốc tế để áp dụng thống nhất. Trong đó, Phó Thủ tướng thường trực lưu ý hoàn thành tiêu chuẩn, quy chuẩn về đường sắt đô thị trong tháng 6 để áp dụng thống nhất cả nước, lưu ý cần tính đến kết nối với hệ thống đường sắt quốc gia.
Với các hạng mục công việc mà Việt Nam chưa có máy móc, thiết bị hoặc công nghệ mới, Bộ Xây dựng được giao chủ trì làm việc với các đối tác để tiếp nhận, đánh giá và ban hành định mức công trình áp dụng riêng cho dự án, tiết kiệm, hiệu quả, đồng thời có lộ trình nghiên cứu để ban hành áp dụng chung.
Về dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam, Bộ Xây dựng phải khẩn trương hoàn thành các thủ tục để lựa chọn tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi dự án trong quý 2. Các địa phương khẩn trương quy hoạch để phát huy hiệu quả kinh tế của tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam.
Việc lựa chọn đối tác chuyển giao công nghệ cần phải gắn với điều kiện tiên quyết là chuyển giao công nghệ cho Việt Nam.
Về tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Bộ Xây dựng khẩn trương rà soát, đánh giá các nội dung nghiên cứu, đề xuất của tư vấn về báo cáo nghiên cứu khả thi dự án, bảo đảm hiệu quả dự án, tầm nhìn dài hạn, kết nối các trung tâm kinh tế và đồng bộ các phương thức vận tải.
Phó Thủ tướng thường trực lưu ý không vì áp lực tiến độ mà xem nhẹ các quy trình, tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng, hiệu quả của dự án, phải bảo đảm an toàn tuyệt đối trong mọi trường hợp cho cả vòng đời dự án. Trường hợp phải điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án, Bộ Xây dựng khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trình Chính phủ trong tháng 5, trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội trong tháng 6.
Về các dự án đường sắt đô thị Hà Nội và TPHCM, Phó Thủ tướng thường trực yêu cầu UBND TP Hà Nội và TPHCM phối hợp với Bộ Xây dựng và các bộ, ngành khẩn trương rà soát tiến độ các dự án đang triển khai. Hai địa phương và bộ, ngành tập trung tháo gỡ khó khăn về thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng, nguồn vốn và công nghệ; bảo đảm các dự án vận hành an toàn, hiệu quả, thích ứng biến đổi khí hậu, đúng quy hoạch được duyệt.
Với các dự án mới, phải nghiên cứu kỹ lưỡng, lựa chọn công nghệ phù hợp, đồng bộ, có lộ trình đầu tư hợp lý theo khả năng cân đối ngân sách của địa phương, tránh dàn trải.
