CEO Chợ Tốt: 'Lên lãnh đạo là lúc thấy mình chưa đủ tốt'

- Nhìn hành trình của anh từ khi bắt đầu sự nghiệp cho tới hiện tại là CEO cùng lúc cho 2 công ty, liệu có thể vẽ một đường thẳng đi lên?

- Tôi sẽ vẽ hai đường.

Một đường màu hồng, thẳng tắp đi lên, là cách mọi người thường nghĩ về tôi. Người ngoài hay nói sự nghiệp tôi "màu hồng".

Còn tự nhìn nhận, tôi chia làm 3 chặng với nhiều điểm trũng, nhiều lúc chới với, nhưng may mắn đã vượt qua.

Giai đoạn đầu, đúng là mọi thứ đều thuận lợi. Tôi đạt học sinh giỏi quốc gia môn Hóa, tự tìm học bổng và qua được Singapore. Ra trường xong tôi làm kỹ sư hoá dầu. Bốn năm đi qua vài công ty, rồi vào được Google Singapore.

Bước ngoặt tiếp theo là khi tôi nghỉ Google, bỏ toàn bộ kinh nghiệm ngành kỹ sư, về Việt Nam bắt đầu lại từ con số 0 với ngành marketing.

Giai đoạn thứ ba là lúc tôi lên làm quản lý, CEO Chợ Tốt và kiêm thêm CEO Mudah.my (startup tương tự Chợ Tốt ở thị trường Malaysia). Mọi người thường nghĩ lúc này mình "đạt đỉnh", nhưng đây lại là giai đoạn thách thức nhất, tôi thấy mình chưa đủ tốt.

- Học chuyên hoá, làm kỹ sư hoá dầu, vào Google Singapore nhưng lại quay về Việt Nam làm marketing cho công ty startup. Điều gì lý giải cho những cú chuyển này của anh?

- Những năm đầu, tôi không đặt mục tiêu gì quá lớn, chỉ cố gắng làm tốt nhất những việc trước mắt. Tôi chọn theo công nghệ hoá khi du học và lúc mới ra trường vì đó là ngành ít người Việt chọn, tỷ lệ đậu cao. Đi làm 3 năm, lương cao gấp đôi thị trường, năm nào cũng được đề cử trong các giải nội bộ. Lúc đó mình cũng mua được nhà to gấp 3-4 lần cho bố mẹ. Cảm thấy đã an tâm phần nào vì lo được cho gia đình. Áp lực chứng minh năng lực và tài chính tự nhiên được gỡ bỏ. Mình liều đi tìm điều thực sự mong muốn.

Khoảng 2012, ở Đông Nam Á, xu hướng digital marketing, product marketing nổi lên rầm rộ. Sự hứng thú vốn có với kinh doanh và marketing của mình được gợi lại mãnh liệt. Mình từng đọc cuốn "Freakonomics" (Kinh tế học hài hước) của Steven Levitt và Stephen J. Dubner. Họ dùng tư duy kinh tế học để giải thích những hiện tượng đời sống từ tội phạm, giáo dục, mọi hành vi xã hội… khiến mình khao khát hiểu sâu hơn về kinh doanh, hành vi khách hàng, cách mọi thứ vận hành.

Mình bắt đầu nói chuyện với nhiều người để tìm hiểu. Qua một người bạn làm trong ngành nghiên cứu thị trường, mình nhận thấy việc thiết kế dự án khảo sát khá giống với tư duy thiết kế thí nghiệm của kỹ sư. Mình vỡ ra: "Kinh nghiệm bản thân có thể ứng dụng trong mảng kinh doanh".

Mình lập tức tìm cơ hội khác, vào được Google. Nhưng khi vào rồi mới nhận ra, Google là công ty lớn, hệ thống quy chuẩn, phần việc được giao ít hơn mong đợi của mình và phải ngồi vị trí đó 2-3 năm mới được nâng vai trò. Mình nghỉ sau vài tháng. Lúc đó cũng tìm cơ hội ở vài công ty startup, Chợ Tốt đưa đề nghị nên mình nhận lời.

Rời Google, Singapore, mình không cho rằng đó là đánh đổi. Từ học sinh một trường tỉnh mình tự giành được học bổng, tự tìm được việc ở Singapore, vào được Google. Điều đó cho mình cảm giác không sợ bắt đầu lại. Cảm thấy nếu quay lại "số 0" chắc vẫn làm được. Nghĩ đơn giản, đang "đi tìm bản thân", không ổn thì lại tìm hướng khác.

- Những ngày đầu vào Chợ Tốt, mọi thứ diễn ra thế nào?

- 3-5 năm đầu ở Chợ Tốt rất tuyệt vời.

Nhiệm vụ đầu tiên của mình là sản xuất TVC - video quảng cáo. Bước vào lĩnh vực mới, mình không phải tự bơi. Có sẵn chuyên gia ở đó để học. Do chủ sở hữu Chợ Tốt là công ty lớn về rao vặt ở Châu Âu, đích thân chị Phó Chủ tịch phụ trách Marketing về Việt Nam hỗ trợ trực tiếp. Và dù làm startup nhỏ nhưng 2-3 năm đầu mình đi châu Âu như đi chợ. Học được rất nhiều.

Đội ngũ lúc đó chỉ 10 người, nên "đụng gì làm đó". Việc chính là marketing nhưng mình kiêm cả trợ lý, viết báo cáo tổng thể hàng tháng cho CEO để gửi ban quản trị. Thấy thiếu người mình cũng tự nhảy vào soạn các thông báo nội bộ, chính sách nhân sự… Trải nghiệm gần như 100% công việc các bộ phận. Đủ "rộng" để thoả sức học.

Lúc đó các chỉ số sản phẩm cập nhật liên tục, công khai cho toàn team. Những năm đầu, năm nào Chợ Tốt cũng tăng trưởng người dùng gấp đôi, gấp ba. Mình thấy rõ được tác động từ việc mình làm, thành quả hiện hữu, cảm giác chính mình làm chủ sản phẩm. Thời điểm đó mình thường xuyên làm việc đến 2-3h sáng, 8h hôm sau vẫn lên công ty đầy năng lượng. Đó là động lực rất lớn đẩy mình đi.

- Từng nhảy việc liên tục những năm đầu sự nghiệp. Từ khi nào anh chắc chắn Chợ Tốt là đáp án anh cần?

- Khoảng 2-3 năm sau khi vào Chợ Tốt, mình nhận khá nhiều lời mời sang các công ty khác, trong đó có một kỳ lân công nghệ hiện tại của Việt Nam. Nếu nhận lời đề nghị đi kèm mức lương và cổ phần đó, có lẽ đến giờ mình có thể sống cả đời không cần lo kiếm tiền nữa rồi. Nhưng nếu hỏi có hối hận không, câu trả lời mình vẫn là không.

Ở Chợ Tốt, mình không chỉ được trao cơ hội, có không gian vùng vẫy, mà còn được công nhận.

Hai năm đầu tiên, mình đổi chức danh 4 lần. Không chỉ được công nhận bằng vị trí, mà còn thấy sự tin tưởng của sếp qua nhiều tình huống.

TVC ra mắt Chợ Tốt, một dự án triệu đô, sếp giao vào tay mình. Tháng 5/2014, khi chuẩn bị ra mắt, chi phí cho chiến dịch đã duyệt xong thì Trung Quốc đẩy giàn khoan vào Biển Đông. Lúc đó cả Việt Nam chỉ dồn sự quan tâm vào sự kiện đó. Sếp hỏi mình: "Chạy hay huỷ?". Khá lo sợ. Nhưng phán đoán một số vùng có thể không bị ảnh hưởng trực tiếp, mình trả lời: "Vẫn chạy". Sếp chốt theo. Không hiểu sao sếp tin mình vậy.

Lần khác, khi chạy quảng cáo trên truyền hình. Mình tìm cách tối ưu chi phí. Đem đề xuất ngược với công ty đối tác làm quảng cáo, họ phản kháng dữ dội. Giám đốc bên đó gọi thẳng cho sếp mình nói: "Tụi tôi có thể làm, nhưng bên anh phải bỏ mọi yêu cầu về chỉ số". Sếp vẫn quả quyết theo mình, dù công ty kia đã có kinh nghiệm hàng chục năm, mình thì mới chân ướt chân ráo. Cuối cùng kết quả như ý, chi phí giảm một nửa nhưng hiệu quả giữ nguyên.

Những tình huống như vậy cho mình cảm giác được đặt niềm tin, được phép đưa ra những quyết định quan trọng. Sự tiếp lửa như vậy lặp lại nhiều lần. Đó là lúc mình tin đã chọn "đúng đường, đúng nhà" rồi.

- Bước vào mảng mới với con số 0, bằng cách nào anh bắt nhịp được với lĩnh vực mới khi chưa có kinh nghiệm chuyên môn?

- Tôi quan niệm kỹ năng chuyên môn là thứ có thể học được trong quá trình làm việc. Cái khó nhất là khả năng giải quyết vấn đề, làm sao để việc mình làm thực sự kết nối với mục tiêu và giải quyết được bài toán mà công ty đang đối mặt.

Ở công ty đầu tiên, nhiệm vụ của tôi là kỹ sư quy trình, kiểm soát quá trình sản xuất vốn phức tạp và dễ phát sinh lỗi. Mỗi khi có vấn đề, khách hàng sẽ yêu cầu một bản điều tra nguyên nhân cực kỳ chi tiết. Cách tốt nhất để thuyết phục họ là áp dụng phương pháp "5 whys" — đặt 5 câu hỏi "tại sao" liên tiếp để đi sâu xuống từng lớp của vấn đề, truy tận gốc rễ. Trong một năm, tôi viết khoảng 60 bản báo cáo như thế. Tư duy đó theo mình đến giờ.

Điển hình như thời bắt đầu với Chợ Tốt, mình đọc rất nhiều báo cáo, chủ yếu là báo cáo về ngành để nắm bối cảnh. Khi đi vào các tác vụ cụ thể, "5 whys" cứ dẫn dắt từ khái niệm này đến khái niệm kia. Điều gì tự tìm hiểu được mình tìm đọc khắp nơi, cái nào khó quá mình hỏi sếp. Hỏi nhiều quá có khi sếp phiền, nhưng đành chịu. Thà thừa nhận từ đầu với sếp rằng mình không biết, sếp nhảy vào hỗ trợ, còn hơn mình tỏ ra hiểu rồi đưa ra kết quả cuối trật lất.

Điểm nữa là do mình học kỹ sư và những môn tự nhiên nên sử dụng dữ liệu khá tốt. Cả dữ liệu định tính và định lượng.

Như 2017, mình xây dự án trang bị khả năng tự sử dụng dữ liệu cho toàn công ty. Do nhiều phòng ban khó lấy dữ liệu, kết quả sai lệch. Bộ phận kỹ thuật thường xuyên quá tải. Đầu tiên, mình thiết kế khảo sát, như nghiên cứu thị trường thực tế. Bắt đầu từ dữ liệu định tính - phỏng vấn sâu các phòng ban trực tiếp sử dụng dữ liệu. Quá trình "hỏi tại sao" bóc từng lớp vấn đề, giúp gọi tên những "nỗi đau" của họ. Sau đó, tới bước định lượng - khảo sát diện rộng để lấy 100% phản hồi từ mọi thành viên. Việc này giúp xác định, trong những "nỗi đau" đã gọi tên, đâu là "nỗi đau" phổ biến nhất. Từ đó, mình làm việc với phòng kỹ thuật để xây Data Access - kho dữ liệu chung và một bộ "từ điển" để mọi người biết rõ cách định nghĩa, cách dùng. Tiếp theo là xây Data Tools - công cụ, bảng biểu được thiết kế đơn giản hoá cho các báo cáo hàng tuần, hàng tháng mà ai cũng có thể dùng. Cuối cùng là Data Education - tổ chức các buổi đào tạo cách giải quyết vấn đề bằng dữ liệu, cách dùng thống kê, cách tự viết lệnh truy xuất dữ liệu. Các phòng ban phải cử đại diện tham gia học để về đào tạo lại cho team của mình. Kết quả là từ 7 năm trước, khi các công ty khác còn đang dùng excel thì ở Chợ Tốt, một bạn marketer hay HR cũng viết được câu lệnh truy xuất để ra được bảng phân tích cuối.

- Đằng sau những thành tựu đó, có áp lực, thách thức nào mà người khác không thấy?

- Giai đoạn lên quản lý là khó khăn nhất với mình. Giai đoạn trước, khi đi một mình, cần dùng IQ, mình có thể tự thân vận động để tạo ra kết quả. Nhưng lên quản lý là giai đoạn phải dùng tới EQ để thúc đẩy mọi người cùng đi. Đó là thách thức lớn.

Năm 2018, công ty chủ quản của Chợ Tốt chọn ra vài nhân tố tiềm năng để cất nhắc lên CEO, trong đó có mình. Từng ứng viên phải qua đánh giá 360 độ (cấp trên, cấp dưới và ngang cấp) với 6 tiêu chí: logic, chiến lược, kinh doanh… Phần lớn những khía cạnh cần tới IQ, điểm mình đều tốt. Riêng phần "engaging the heart" (kết nối con người) - phần quan trọng nhất trong 6 chỉ số thì điểm của mình thấp nhất, dưới trung bình. Thử thách với mình là trong 6 tháng, cải thiện điểm này.

- Khi nhìn kết quả đồng nghiệp đánh giá về mình, anh đón nhận việc đó thế nào?

- Lúc nhận kết quả, mình cũng không quá bất ngờ. Trong các đợt đánh giá nội bộ trước đó, mình cũng từng nhận về những phản hồi tiêu cực. Có lần một nhân sự viết cho mình: "Rất thích làm việc với Jacky, nhưng luôn cảm thấy mình rất tệ nếu không trả lời được câu hỏi nào đó". Có thể cách làm việc và truy vấn của mình tác động tiêu cực đến tâm lý những người xung quanh.

Ở những lần "quẹo gắt" hay quyết định khó khăn, chắc chắn luôn có nhiều phán xét, suy diễn từ bên ngoài. Việc người khác đánh giá mình là quyền của họ. Lúc đó, não mình thường nhảy sang hành động: "Làm sao để giải quyết". Suy nghĩ vẩn vơ hay buồn bã đâu ra được kết quả gì.

Nhìn vào thực tế, lúc đó mình đang được cân nhắc vào vị trí cao hơn, mọi người còn giúp mình chỉ ra vấn đề. Khi đã xác định đúng vấn đề thì đã có 50% lời giải rồi. Việc còn lại của mình là thay đổi thôi. Thay vì tốn thời gian tự hỏi "sao tôi yếu vậy ta", thì mình tập trung giải quyết.

- Những trở ngại lớn nhất với anh khi phải kết nối, thúc đẩy mọi người là gì?

- Lúc đó mình làm việc hơi máy móc, tiếp cận mọi thứ rất rạch ròi: "Mục tiêu công việc là thế này, bạn đã làm xong chưa? Nếu bạn gặp vấn đề thì phải báo, chứ kết quả không về thì chúng ta ngồi đây với nhau làm gì?".

Vốn là người luôn tự thân vận động, mình thường mặc định: "Ủa, tôi tự làm được thì mọi người cũng phải tự làm được chứ? Tại sao tôi phải chỉ dẫn hay đặt mục tiêu giúp họ?".

Mình nghĩ mỗi người có một phận sự, họ được trả lương để làm, mối quan hệ rất sòng phẳng. Sự sòng phẳng đó tạo ra một môi trường nguội lạnh. Các bạn sẽ chỉ làm đúng khung giờ từ 9h sáng đến 6h chiều. Họ không tự tìm tòi, không trăn trở thêm cho công việc. Mối quan hệ chỉ được xây dựng trên số liệu, mình nhận về những con số tròn vai, không kết quả nào vượt kỳ vọng.

- Tình huống nào xảy ra khiến anh thực sự nhìn nhận việc kết nối con người là vấn đề của bản thân?

- Có lần, mình phát hiện một sai sót của đồng nghiệp. Mình lập tức gửi báo cáo cho đồng nghiệp đó và sếp. Lúc đó chỉ nghĩ lỗi thì phải sửa liền. Mà để cho lẹ thì gửi cùng lúc ba người, đỡ phải gửi riêng. Mình không ngờ sếp sa thải đồng nghiệp đó ngay trong buổi chiều.

Lúc đó, không ngờ chuyện trở nên nghiêm trọng như vậy. Mình nhận ra sai lầm khủng khiếp, mình đã cướp mất cơ hội được giải thích và tự giải quyết vấn đề của đồng nghiệp. Rất hối hận nhưng không làm được gì. Đó là bài học.

- Vậy với thử thách phải chinh phục "trái tim" cộng sự trong 6 tháng, anh đã làm gì?

- Lúc đó, công ty có thuê một coach - chuyên gia độc lập của Singapore để hỗ trợ từng ứng viên.

6 tháng đó khá trầy trật. Bài tập đầu tiên là quan tâm đến đồng nghiệp. Ban đầu, mình làm theo một cách rất máy móc, bắt đầu hỏi thăm nhân viên: "Cuối tuần rồi thế nào". Phản ứng mọi người kiểu: "Hỏi thiệt không vậy?". Trước giờ mình chưa từng hỏi những câu như vậy. Mọi người nhìn ra ngay sự gượng ép. Thấy cứ "trật trật".

Những lần đầu chính mình cũng lo, lúng túng, cảm giác như đang diễn. Nhưng mình hiểu tất cả những nỗi sợ bị phán xét đó chỉ diễn ra trong đầu. Không ai rảnh để suy diễn ra rất nhiều thứ từ hành động nhỏ. Sau đó, vẫn ráng làm theo coach chỉ, mọi người cũng rất muốn hỗ trợ mình. Nhưng kết quả thì không tốt hơn là mấy.

Cho tới buổi làm việc cuối cùng với coach mình mới nhận ra vấn đề. Khi đó coach yêu cầu mình so sánh về 2 nhân sự, một người gắn kết thành công, một người thì chưa thực sự tốt. Cách mình làm giống hệt nhau, điểm khác duy nhất là một bạn mình đã có cảm tình sẵn. Mình bừng tỉnh, hoá ra "chìa khoá" là sự quan tâm thật lòng. Nếu không có sự chân thành thì mọi hành động giao tiếp chỉ giống như "chiêu thức" bề mặt.

- Sau những lần "trầy trật" tập thấu cảm, bài học lớn nhất anh rút ra về việc kết nối con người là gì?

- Đầu tiên là thay đổi về góc nhìn. Trước khi kỳ vọng cộng sự đầu tư vào mục tiêu chung của công ty thì mình đã đầu tư sự quan tâm vào họ đến mức nào. Mình tiếp nhận một đội ngũ, việc thấu hiểu con người là trách nhiệm, không chỉ là việc "làm thêm". Là lãnh đạo mình phải giúp nhân viên phát triển, muốn giúp họ phát triển thì buộc phải hiểu họ. Công việc luôn là "close the gap" (thu hẹp khoảng cách).

Mỗi nhân sự làm việc trực tiếp, đầu tiên, tôi đều có buổi trò chuyện để thiết lập mục tiêu chung. Cả hai phải cùng hiểu đang đi chung đường. Mình lắng nghe mong muốn và định hướng của họ, giúp họ cùng phát triển. Ngược lại, phía mình, thay vì đưa mệnh lệnh, mình phải kiên nhẫn giải thích rõ lý do, tại sao công ty cần làm việc này. Tìm thấy điểm giao thoa giữa mục tiêu cá nhân và mục tiêu chung của công ty, nhiều cơ hội họ sẽ làm theo. Việc này gỡ được tâm lý phòng thủ.

Nếu có sự quan tâm, thì cách mình đặt câu hỏi cho đến thái độ làm việc đều sẽ tự động thay đổi theo. Giả sử khi nhận một bản báo cáo rất tệ, thay vì ngay lập tức soi xét từng chi tiết: "Tại sao lỗi này vẫn làm?". Bây giờ, mình hỏi ngược lại: "Em có gì muốn chia sẻ trước không?". Có thể họ đang quá tải, hoặc gia đình có chuyện buồn, thậm chí là vừa chia tay người yêu. Chúng ta luôn mong muốn cộng sự sẵn sàng 100% cho công việc, nhưng thực tế cuộc sống luôn có những thứ khó lòng bỏ qua ngay được. Chiến lược hay ý tưởng kinh doanh dù xuất sắc đến đâu thì người thực thi cuối cùng vẫn là những con người - thực thể bị chi phối bởi "yếu tố tâm sinh lý và tình cảm".

May mắn là sau 6 tháng, thực hiện lại đánh 360 độ với những cộng sự từng trả lời trước đó, điểm của mình cũng tăng đủ để ngồi được ở vị trí CEO.

- Anh nói, giai đoạn làm CEO là lúc thách thức nhất. Vậy đâu là vấn đề đang khiến anh trăn trở hiện tại?

- Người ngoài nhìn vào thì nghĩ: "Cha này cũng ngon". Lên CEO ở hai công ty trong tập đoàn. Nhưng thực tế, tôi đang vật lộn.

5 năm qua, bọn mình vẫn tối ưu hóa, vẫn phát triển và có những phần thưởng xứng đáng cho anh em, nhưng công ty đã lớn mạnh vượt bậc chưa, thì chưa. Các chỉ số kinh doanh, phát triển của Chợ Tốt đang gặp thách thức.

Ở vị trí đứng đầu, mình kỳ vọng có thể đưa công ty đến những cột mốc lớn hơn. Mọi người có thể cho rằng do yếu tố khách quan: 2021 Covid quá nặng, 2023 bất động sản đóng băng ảnh hưởng đến mảng nhà đất trên Chợ Tốt, 2025 mảng xe cũ mất lợi thế do xe điện phát triển. Trong khi đây đều là những mảng trọng yếu của Chợ Tốt. Tôi nghĩ, có thể do thị trường không thuận lợi. Nhưng cũng có thể là mình không đủ giỏi hoặc chưa tạo được sự lôi cuốn để đồng đội cùng giải bài toán khó này với mình một cách đồng tâm và đồng lòng.

- Vì sao anh cho rằng vấn đề có thể nằm ở mình chứ không phải thị trường?

- Mình thấy thị trường còn rất lớn, Chợ Tốt mới chỉ đi được phân nửa chặng đường. Thực tế, ở Việt Nam không có nhiều nền tảng đủ sức kết nối và phục vụ người dùng ở mọi giai đoạn trong cuộc đời như Chợ Tốt. Từ thời sinh viên tìm phòng trọ, kiếm việc làm, đến lúc ra trường mua chiếc xe máy, cái laptop đầu tiên rồi chuyển sang một căn nhà thuê tốt hơn. Cho đến khi lập gia đình, cần mua bất động sản. Khi trở thành ông chủ, muốn tuyển nhân viên. Rồi có em bé, cần sắm ô tô... Chợ Tốt luôn ở đó để cung cấp một sự lựa chọn thông minh, tiết kiệm hơn. Thế nhưng, hiện tại chúng tôi vẫn đang quanh quẩn ở con số 10 triệu người dùng trong 3 năm vừa qua. Công nghệ và xu hướng khách hàng đang thay đổi với tốc độ chóng mặt, nếu cứ dậm chân tại chỗ, sẽ cực kỳ nguy hiểm.

Ở vị trí của mình, tôi nhìn thấy rõ điều đó, nhưng làm sao để cộng sự cũng có cùng góc nhìn như vậy? Mình vẫn thúc đẩy mọi người: "Phải nghĩ lớn lên, phải đặt mục tiêu cao hơn". Nhân viên chắc sẽ nghĩ: "Sao ông sếp cứ thúc ép khi thị trường vốn đã khó". Với mình, nếu chấp nhận thực tế đó làm cái cớ để dậm chân tại chỗ, thì đó là thất bại của người lãnh đạo. Giai đoạn khó khăn mới là lúc cần bản lĩnh để giữ cho đội ngũ vẫn máu lửa và cống hiến. Tôi tự đánh giá mình làm chưa tốt ở khâu truyền lửa. Nếu mình có thể giúp mọi người thấy được thực tại này, giúp họ xông pha và sáng tạo hơn, có lẽ kết quả đã khác.

- Nhìn nhận vấn đề do động lực đội ngũ, vậy anh cho rằng kết quả sẽ khác đi ra sao nếu anh tạo ra được môi trường "máu lửa" hơn?

- Những yếu tố bên ngoài như luật, thuế, sự thay đổi của thị trường... mình sẽ không thể kiểm soát. Còn các yếu tố nội tại, mình điều chỉnh được. Nếu mình giúp đội ngũ thay đổi nhanh hơn, có thể sẽ giải được bài toán của thị trường. Và nếu làm được, thì mình sẽ vững hơn trong các tình huống khó khăn.

Đôi lúc cũng mông lung. Khi thì nhận về dữ kiện là mình đang đi đúng hướng, nhưng cũng có dữ kiện chứng minh điều ngược lại. Đây là giai đoạn thách thức nhất trong mười mấy năm sự nghiệp của mình, khó khăn hơn tất cả những gì từng trải qua trước đây. Mình đang tìm kiếm, kết nối với nhiều người gặp tình huống tương tự, thậm chí cả ở những quốc gia rất xa, để học hỏi. Việc xuất hiện trên truyền thông lần này cũng là một cách để phát đi tín hiệu vào vũ trụ, mong rằng vũ trụ sẽ phản hồi và mang đến những mối duyên mới: nhân sự máu lửa và nhiều đối tác hơn.

- Trong những khoảnh khắc hoài nghi chính mình nhất. Có bao giờ anh có suy nghĩ dừng lại?

- Guồng quay công việc vẫn đang cuồn cuộn, vẫn có tình huống xảy ra hàng giờ. Mình thậm chí còn không được phép tuyên bố "tôi trốn thế giới đi chữa lành đây". Đó chính là mặt trái của việc quản lý quá nhiều mảng kinh doanh. Mình không có được khoảng lặng riêng để giải quyết vấn đề của mình.

Đôi lúc dồn nén quá mình tìm một số giải pháp tạm thời như chạy bộ, leo núi… Suy nghĩ dừng thì chưa. Mình thường nhìn về giải pháp hơn dằn vặt bản thân. Tự nhủ, tiềm năng thị trường vẫn còn đó và mình biết mình có thể làm tốt hơn.

- Đâu là điểm neo giúp anh không bị "quật ngã"?

- Trong các thời điểm đầy thách thức này thì mình hay quay lại 3 câu hỏi quen thuộc: Mình thực sự đang muốn gì? Sự lựa chọn này đã tốt nhất cho tổ chức dựa trên dữ kiện hiện tại và các góc nhìn về tương lai? Rủi ro là gì và khả năng chấp nhận của mình đến đâu?

Mình luôn tự nhắc: "Sứ mệnh trong cuộc đời là tạo ra sự khác biệt tích cực, không phải để chứng minh ta thông minh hay ta đúng thế nào". Đó là câu nói Peter Drucker - một nhà tư vấn quản lý người Mỹ. Mình không ngồi đây để chứng tỏ mình giỏi. Quyết định được đưa ra vì mình tin là quyết định tốt nhất cho tổ chức.

- Anh có những kế hoạch nào để giải quyết những thách thức trước mắt?

- Trước mắt sẽ có 2 thay đổi: về kỹ năng và định hướng sản phẩm.

Kế hoạch đầu tiên là "AI-fluent" - phổ cập AI cho toàn bộ đội ngũ. Tương tự như cách 7-8 năm trước mình xây dựng dự án phổ cập hoá data. Thì sắp tới sẽ là kỹ năng sử dụng AI, kỳ vọng sẽ tạo ra kết quả đột phá hơn nhiều trên cùng một nguồn lực sẵn có.

Kế hoạch thứ hai là một bài toán hóc búa hơn: "Nếu không phải là rao vặt, Chợ Tốt sẽ là gì?". Từ trước đến nay, Chợ Tốt luôn gắn liền với hình thức rao vặt. Người ta chỉ tìm đến mình khi có nhu cầu mua bán một món đồ cụ thể. Cách làm này đã đưa chúng tôi đến vị thế hiện tại, nhưng nó có một nhược điểm là tần suất sử dụng của người dùng thấp. Nếu mãi là một trang "rao vặt" thuần túy, 20 triệu người dùng có thể còn xa vời. Tôi đang cùng đội ngũ dấn thân vào những "ngóc ngách" và lĩnh vực mới - những nơi gắn với nhu cầu thiết yếu với người dùng hơn. Tôi không thể tiết lộ quá chi tiết, nhưng tương lai gần, khi mở ứng dụng Chợ Tốt lên, bạn sẽ thấy một diện mạo mới. Chúng tôi đang tái định nghĩa lại chính mình để hiện diện sâu hơn vào đời sống hàng ngày của người Việt.

- Điều gì là đích đến cuối cùng mà anh muốn nhìn thấy ở Chợ Tốt?

- Chợ Tốt sinh ra để phục vụ người Việt ở mọi giai đoạn cuộc sống, từ lúc là sinh viên khó khăn tìm phòng trọ cho đến khi thành đạt sắm nhà, sắm xe. Và tôi cũng muốn những người cùng tôi xây dựng nền tảng này được tận hưởng sự phồn vinh đó.

Tôi luôn giữ một giấc mơ: cùng với việc công ty lớn lên, tôi muốn thấy những cộng sự của mình - những người trẻ từ tỉnh lẻ lên Sài Gòn lập nghiệp như tôi ngày xưa - đều có đủ khả năng mua nhà, mua xe tại thành phố này. Với tôi, đó mới là thước đo chính xác nhất cho sự thành công của một lãnh đạo.