"Nếu chính phủ Mỹ từ bỏ cách tiếp cận áp đặt và tôn trọng quyền của người dân Iran, chắc chắn sẽ có những con đường để các bên đạt được thỏa thuận", Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ngày 12/4 viết trên mạng xã hội X.
Trong cuộc điện đàm cùng ngày với Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông Pezeshkian khẳng định Iran sẵn sàng chấp nhận "một thỏa thuận cân bằng và công bằng" nhằm đảm bảo hòa bình cũng như an ninh lâu dài trên toàn khu vực.
Ông nói trở ngại chủ chốt hiện nay trong nỗ lực đàm phán là "tiêu chuẩn kép" từ phía Mỹ, đồng thời nhấn mạnh một thỏa thuận chỉ có thể đạt được nếu Washington "tuân thủ các khuôn khổ pháp lý quốc tế".
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian phát biểu trong cuộc họp ngày 26/2 tại Mazandaran. Ảnh: Reuters
Mỹ và Iran đã có cuộc đàm phán tại thủ đô Islamabad của Pakistan vào cuối tuần qua kéo dài khoảng 21 giờ. Dẫn đầu phía Mỹ là Phó tổng thống JD Vance, còn trưởng phái đoàn đàm phán của Iran là Chủ tịch Quốc hội Mohammad Baqer Qalibaf. Hai bên cuối cùng không đạt được đồng thuận về các vấn đề then chốt, trong đó có quyền kiểm soát eo biển Hormuz và việc Iran có được tiếp tục làm giàu uranium hay không.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nói các bên "chỉ còn cách Bản ghi nhớ Islamabad trong gang tấc" thì vấp phải những yêu cầu quá mức và sự thay đổi điều kiện đàm phán từ phái đoàn Mỹ. Trong khi đó, Tổng thống Trump cho rằng đàm phán bế tắc vì Iran không nhất trí với "nội dung thật sự quan trọng duy nhất là vấn đề hạt nhân".
Trong phát biểu sau khi về nước, Chủ tịch Quốc hội Iran cảnh báo Tehran sẵn sàng phản ứng tương xứng trước mọi hành động từ Washington, dù là đối đầu hay đối thoại, đồng thời cho rằng Mỹ cần có những bước đi cụ thể nhằm xây dựng lại lòng tin.
"Nếu đối phương chọn chiến tranh, chúng ta sẽ chiến đấu. Nếu đối phương chọn lý lẽ, chúng ta sẽ phản ứng bằng lý lẽ. Chúng ta sẽ không cúi đầu trước bất kỳ mối đe dọa nào. Khi đối phương muốn thử sức thêm lần nữa để xem chúng ta kiên cường đến mức nào, chúng ta sẽ dạy cho họ thêm một bài học đắt giá hơn trước", ông Qalibaf nói.
Vòng đàm phán Islamabad diễn ra vài ngày sau khi Mỹ và Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần, sau khi xung đột bùng phát từ ngày 28/2 đã khiến hơn 3.300 người thiệt mạng và làm gián đoạn dòng chảy năng lượng toàn cầu.
Dù chưa đạt thỏa thuận, các lực lượng Mỹ và Iran hiện vẫn tuân thủ lệnh ngừng bắn. Nhiều quốc gia kêu gọi các bên tiếp tục theo đuổi giải pháp ngoại giao. Quân đội Mỹ thông báo sẽ ngăn chặn tàu đến và đi từ các cảng của Iran qua eo biển Hormuz. Tổng thống Trump nói mình "không quan tâm" liệu Tehran có quay trở lại bàn đàm phán hay không.
Thanh Danh (Theo Fox, Tasnim, TRT)
