Sam Altman 'lộ' khối tài sản hơn 2 tỷ USD từ đối tác của OpenAI

Tại phiên tòa liên quan đến vụ kiện giữa Elon Musk với Sam Altman và OpenAI ở California ngày 13/5, Steven Molo, luật sư của Musk, cung cấp tài liệu thể hiện lượng cổ phần của Altman trong 9 công ty từng giao dịch với OpenAI và giá trị thị trường của chúng tính đến ngày 31/12/2025.

Theo đó, dù không sở hữu cổ phần trực tiếp nào tại OpenAI, Altman lại nắm rất nhiều trong các đơn vị hợp tác với startup này, gồm cổ phần trị giá 1,7 tỷ USD tại công ty năng lượng nhiệt hạch Helion Energy, 633 triệu USD ở công ty phần mềm tài chính Stripe, và 258 triệu USD trong công ty dược phẩm chống lão hóa Retro Biosciences. Những tên tuổi nổi tiếng khác có nhà sản xuất chip Cerebras, nhà sản xuất phần mềm quản lý nhân sự Degree (nay là Lattice), nhà sản xuất thiết bị AI Humane, nhà sản xuất phần mềm AI Software Applications và công ty dược phẩm AI Trialspark (nay là Formation Bio).

Tài liệu cũng đề cập Altman đã bán một phần cổ phần của mình ở Reddit. Đầu 2024 khi Reddit niêm yết, hồ sơ từ Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) cho thấy giá trị khoản đầu tư khi đó của Altman đạt hơn 600 triệu USD. Theo CNBC, giá trị vốn hóa thị trường khi IPO của Reddit khoảng 6,4 tỷ USD, còn hiện đạt 29,4 tỷ USD.

Trong phiên tòa, Altman cho biết ông là bạn với nhóm sáng lập Helion Enegy, lần đầu tiên đầu tư ở đây vào năm 2015 và nắm vai trò thành viên hội đồng quản trị. Ông cũng từng yêu cầu hội đồng quản trị của OpenAI xem xét hợp tác với doanh nghiệp năng lượng này cuối 2022 và đảm bảo đây là "thỏa thuận tốt". Năm 2024, cả hai ký kết hợp tác nhưng Altman khai bản thân "bị loại từ cả hai phía". Đến tháng 3, ông rời hội đồng quản trị của Helion Enegy.

Với các trường hợp còn lại, Altman không đưa ra lời giải thích nào.

Molo nhận định Altman có "mâu thuẫn lợi ích rõ ràng", đặc biệt trích dẫn thỏa thuận hợp tác nội dung vào tháng 5/2024 giữa OpenAI và Reddit. Đáp lại, CEO OpenAI nhấn mạnh ông không phải người ra quyết định, thay vào đó là hội đồng quản trị "phê duyệt bất kỳ điều khoản nào cuối cùng".

Phía luật sư của Musk đánh giá, với những khoản đầu tư "tay trong", Altman đã vi phạm lòng tin và làm giàu bất chính. CEO OpenAI bác bỏ cáo buộc, cho biết "đã chủ động rút lui" khỏi những cuộc thảo luận quan trọng với các công ty mà ông đầu tư.

Trước đó, ngày 12/5, 10 tổng chưởng lý từ các bang của Mỹ đã gửi đơn lên SEC, yêu cầu xem xét kỹ lưỡng tài liệu từ OpenAI trước thềm IPO cũng như vấn đề liên quan đến khoản đầu tư của Altman. Theo thư gửi SEC mà AFP thu được, Altman "có tiền sử tư lợi và xung đột lợi ích nghiêm trọng, tạo ra rủi ro đáng kể cho công ty".

Tuần trước, Ủy ban Giám sát và Cải cách Chính phủ của Hạ viện Mỹ cũng yêu cầu Altman cung cấp thông tin về các chính sách của OpenAI nhằm "ngăn ngừa xung đột lợi ích". Phía Altman và OpenAI không đưa ra bình luận.

Theo ước tính của Forbes, Altman tích lũy được khối tài sản ròng trị giá 4 tỷ USD thông qua các khoản đầu tư mạo hiểm trước và trong thời gian làm việc tại OpenAI.

Phiên tòa giữa Musk với Altman và OpenAI đang bước sang tuần thứ ba. Năm 2024, CEO Tesla đệ đơn kiện, cáo buộc OpenAI, CEO Sam Altman, Chủ tịch Greg Brockman và tập đoàn Microsoft - nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI - phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận.

Phiên xét xử diễn ra tại tòa án liên bang California từ ngày 28/4 và dự kiến kéo dài vài tuần, đánh dấu lần đầu Musk và Altman đối đầu tại tòa. Bồi thẩm đoàn 9 người sẽ cố vấn cho thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers về việc có chấp thuận các đề xuất của Musk hay không, bao gồm đưa OpenAI quay lại mô hình phi lợi nhuận, bãi nhiệm Altman và Brockman, đền bù 130 tỷ USD và nộp số tiền này vào quỹ phi lợi nhuận của OpenAI.

Theo Reuters, đây được xem là một trong những tranh chấp pháp lý quan trọng nhất của ngành AI, không chỉ xoay quanh quyền kiểm soát OpenAI mà còn đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa lợi nhuận, trách nhiệm xã hội và an toàn trong phát triển trí tuệ nhân tạo. Dự kiến hội đồng cố vấn và thẩm phán Rogers sẽ đưa ra phán quyết ngày 18/5.

Bảo Lâm tổng hợp