Những lát cá xuất hiện màu sắc óng ánh khi ướp với muối khiến dân mạng xôn xao (Ảnh: NN).
Những ngày gần đây, trên các nền tảng mạng xã hội tại Việt Nam xuất hiện hình ảnh những lát cá tươi sau khi cắt có màu óng ánh như cầu vồng. Điều này khiến nhiều cư dân mạng suy diễn rằng cá đã bị nhiễm độc, có thể gây nguy hiểm nếu chế biến và ăn phải.
Trước đó, những hình ảnh về miếng thịt bò trong bát phở cũng có màu sắc óng ánh như cầu vồng, dù đã được nấu chín, từng khiến dư luận xôn xao và gây ra nhiều tranh cãi trong cộng đồng mạng.
Cục An toàn và Kiểm tra Thực phẩm (trực thuộc Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ) đã từng nhiều lần lên tiếng khẳng định việc các loại thịt (chủ yếu là thịt sẫm màu như thịt bò, cừu, lợn…) có màu óng ánh là hiện tượng hoàn toàn bình thường.
Hiện tượng này cũng có thể bắt gặp trên thịt gà, vịt… nhưng ít được nhìn thấy hơn do các loại thịt này thường có màu nhạt.
Một lát thịt bò xuất hiện màu sắc óng ánh (Ảnh: MeatSci).
Một nghiên cứu của Đại học Guelph (Canada) cũng chỉ ra rằng màu sắc óng ánh cũng xuất hiện trên những lát cá (chủ yếu cá ngừ, cá hồi…). Kết quả nghiên cứu bằng kính hiển vi quang phổ cho thấy màu óng ánh trên những lát cá là hiện tượng bình thường và có chung nguyên lý với màu óng ánh xuất hiện trên các loại thịt gia súc.
Việc những lát thịt, cá bị đổi màu là kết quả của hiện tượng ánh kim, một hiện tượng quang học mà bề mặt của một vật thể trở nên óng ánh, đổi màu khi thay đổi góc nhìn hoặc góc chiếu của ánh sáng.
Theo các chuyên gia của Cục An toàn và Kiểm tra Thực phẩm Hoa Kỳ, khi cắt ngang thớ thịt và cá, các sợi cơ bên trong sẽ lộ ra, tạo nên một bề mặt xù xì, kết hợp với sắt, chất béo và protein có trong thịt, sẽ dẫn đến hiện tượng khúc xạ khi ánh sáng chiếu vào, tạo ra hiệu ứng óng ánh như cầu vồng.
Mô phỏng hiện tượng ánh sáng bị tán xạ khi chiếu vào những thớ thịt sau khi cắt, tạo nên hiện tượng óng ánh (Ảnh: Les Cowley).
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Đài Loan (Trung Quốc) cũng đã có những nghiên cứu và khẳng định hiện tượng lát thịt, cá có màu óng ánh là hiện tượng bình thường.
Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc thịt, cá hoàn toàn tươi. Người tiêu dùng vẫn phải kiểm tra các dấu hiệu khác của thực phẩm trước khi tiêu thụ như có mùi lạ, bị chảy dịch, xuất hiện màu lạ (chuyển đen hoặc màu lấm tấm trắng do ký sinh trùng…)
