Thủ tướng Slovakia Robert Fico (Ảnh: AFP).
Slovakia xác nhận ngày 28/4 rằng họ đã đệ đơn khiếu nại nhằm thách thức lệnh cấm của Liên minh châu Âu đối với việc nhập khẩu khí đốt Nga lên Tòa án Công lý châu Âu tại Luxembourg. Lệnh này dự kiến có hiệu lực đầy đủ vào mùa thu năm sau.
Chính phủ Hungary dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng sắp mãn nhiệm Viktor Orban trước đó cũng đã đệ đơn kiện tương tự, dù chưa rõ chính phủ thân châu Âu sắp tới của Thủ tướng đắc cử Peter Magyar có tiếp tục theo đuổi vụ việc hay không.
Slovakia đã nộp đơn kiện vào ngày 24/4, người phát ngôn Bộ Tư pháp nước này Barbora Skulova cho biết với báo Kyiv Independent.
“Chúng tôi lo ngại về cách quy định này được thông qua. Chúng tôi tin rằng trong trường hợp này, đó là một chế độ trừng phạt, một biện pháp trừng phạt. Vì vậy, quyết định này lẽ ra phải được thông qua bằng sự đồng thuận tuyệt đối", Thủ tướng Slovakia Robert Fico cho biết trong thông cáo ngày 17/4.
Bà Skulova nói thêm rằng “một quy trình như vậy có thể phá vỡ sự cân bằng quyền hạn trong Liên minh châu Âu và làm suy yếu vị thế của các quốc gia thành viên trong việc ra quyết định về những vấn đề cơ bản".
EU đã thông qua quy định Repower EU vào tháng 1, theo đó sẽ dần loại bỏ việc nhập khẩu khí đốt tự nhiên từ Nga chậm nhất vào tháng 11/2027. Quy định này cũng mở đường cho việc loại bỏ dầu mỏ Nga, trong khi năng lượng hạt nhân không nằm trong phạm vi điều chỉnh.
Slovakia hiện có hợp đồng với hãng năng lượng Nga Gazprom kéo dài đến năm 2034. Nếu tuân thủ lộ trình loại bỏ của EU, Slovakia có nguy cơ vẫn phải trả tiền nhưng không nhận được khí đốt.
Cùng với Hungary, Slovakia vẫn là một trong hai quốc gia EU phụ thuộc nhiều nhất vào năng lượng từ Nga. Tổ chức nghiên cứu năng lượng Center for Research on Energy and Clean Air cho biết Bratislava vẫn nhận tới 86% dầu từ Moscow vào năm 2025.
Vụ khiếu nại của Slovakia dự kiến sẽ dựa trên lập luận pháp lý tương tự đơn kiện của Hungary, như được mô tả bởi Ngoại trưởng sắp mãn nhiệm của Hungary Peter Szijjarto.
Các đơn kiện lập luận rằng lệnh cấm năng lượng chỉ có thể được thực hiện thông qua cơ chế trừng phạt, vốn đòi hỏi sự đồng thuận của tất cả lãnh đạo EU. Trong khi đó, quy định Repower EU được thông qua như một quyết định chính sách thương mại nên chỉ cần đa số đủ điều kiện.
Ủy ban châu Âu đã được yêu cầu bình luận và xác nhận việc nhận được đơn khiếu nại, nhưng chưa phản hồi.
