Đây là hoạt động nằm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 51 năm Ngày thống nhất đất nước, 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ và 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Các tiết mục trong chương trình nghệ thuật được dàn dựng công phu
ẢNH: THANH LỘC
Với kết cấu giàu tính sử thi, chương trình tái hiện những trang sử hào hùng gắn với sông Gianh (còn gọi là Linh Giang), dòng sông từng giữ vị trí chiến lược trong nhiều giai đoạn lịch sử. Từ thời Trịnh - Nguyễn phân tranh đến kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ, nơi đây từng là "tọa độ lửa", gắn với phà Gianh, cảng Gianh và những chuyến tàu không số huyền thoại.
Thông qua ngôn ngữ nghệ thuật, chương trình khắc họa đậm nét sự hy sinh, cống hiến của các lực lượng vũ trang và nhân dân, đồng thời tôn vinh những chiến công tại bến phà Gianh - cảng Gianh giai đoạn 1964 - 1973. Qua đó khẳng định vai trò đặc biệt của tuyến giao thông huyết mạch này trong kháng chiến, cũng như giá trị lịch sử, văn hóa của một "địa chỉ đỏ" bên dòng Linh Giang.
Sông Gianh dài khoảng 160 km, bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, chảy qua phần lớn địa phận Quảng Bình cũ (nay là Quảng Trị), từng là ranh giới chia cắt Đàng Trong - Đàng Ngoài, chiến tuyến ác liệt trong chiến tranh... Ngày nay, sông Gianh đã nối đôi bờ bằng những công trình hiện đại. Tượng đài chiến thắng, cầu Gianh, cảng Gianh… trở thành biểu tượng cho sự hồi sinh và phát triển của vùng đất từng oằn mình trong bom đạn.
Năm 2026, Di tích quốc gia đặc biệt Bến phà Gianh được đầu tư, tôn tạo từ nguồn xã hội hóa. Không gian di tích được mở rộng gần 3 ha, kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và xây dựng mới các hạng mục như nhà trưng bày, đền thờ, nhà hành lễ.
Đáng chú ý, đền thờ gồm 3 gian, gian chính tôn vinh các bậc tiền nhân và anh hùng liệt sĩ qua các thời kỳ. Khuôn viên được phủ xanh bởi nhiều cây cổ thụ, tạo cảnh quan trang nghiêm. Một mô hình tàu gỗ tái hiện tàu không số đầu tiên cũng được dựng mới, dài 13,5 m, rộng 3,6 m, tải trọng 20 tấn, góp phần làm sống lại ký ức về tuyến vận tải huyền thoại trên biển.
Sau khi tôn tạo, khu vực Bến phà 2 không chỉ là điểm đến tri ân mà còn trở thành công viên tưởng niệm kết hợp du lịch tâm linh, góp phần lan tỏa giá trị lịch sử và khơi dậy niềm tự hào dân tộc trên vùng đất bên dòng Linh Giang.
