Quan hệ Việt Nam - Thái Lan là hình mẫu hợp tác khu vực

Trong những năm qua, Việt Nam và Thái Lan đã mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực: từ chính trị, kinh tế, an ninh - quốc phòng cho đến du lịch, văn hóa, giáo dục đào tạo, và giao lưu nhân dân.

Nền tảng của khu vực ổn định

Một câu hỏi cần đặt ra là tại sao tác động của quan hệ song phương Việt Nam-Thái Lan lại có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển ổn định và bền vững của khu vực?

Thứ nhất, sự phát triển của quan hệ Việt Nam - Thái Lan có thể là một hình mẫu cho các hợp tác tương tự cho khu vực. 

Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn dâng cao, việc hợp tác giữa các cường quốc tầm trung như Việt Nam và Thái Lan được xem như là một chiến lược nhằm giảm thiểu rủi ro "chọn phe" cũng như phụ thuộc vào các "ông lớn". Một bên là Trung Quốc ngày càng có sức ảnh hưởng đa lĩnh vực trong khu vực, một bên là nước Mỹ khó đoán trong nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump. 

Chính vì thế, hình mẫu của quan hệ Việt -Thái với các cơ chế như nội các chung, Ba kết nối… có thể là sự hiện thực hóa và mô hình tham khảo của việc phát triển một mạng lưới quan hệ giữa các quốc gia tầm trung nhằm giảm thiểu rủi ro và sự bất định của cạnh tranh nước lớn, cũng như trước các thách thức toàn cầu như biến đổi khí hậu, dịch bệnh, đói nghèo…

Thứ hai, sự phát triển mạnh mẽ của quan hệ Việt Nam - Thái Lan chính là một mô hình, cũng như là một phần quan trọng trong việc tái thiết các thể chế đa phương, mà trong đó nổi bật nhất là ASEAN và Liên hợp quốc. 

Ví dụ, sáng kiến Ba kết nối có thể được xem là một hình mẫu tiêu biểu trong việc hiện thực hóa Kế hoạch chiến lược về kết nối ASEAN - một minh chứng cho việc hợp tác song phương có thể trực tiếp đóng góp vào các mục tiêu đa phương của khu vực. 

Điều này cho thấy sự quan trọng của niềm tin trong các quan hệ song phương trong việc đảm bảo sự hiệu quả của các cơ chế đa phương.

Trong bối cảnh các thể chế đa phương đang gặp khó khăn trong việc giải quyết các vấn đề khu vực và thế giới, quan hệ song phương phát triển được xem là một "liều thuốc". 

Các mối quan hệ này có thể hoạt động như một chất xúc tác để củng cố niềm tin, tạo tiền đề cho sự đồng thuận để giải quyết các vấn đề khu vực và toàn cầu, cho phép các mối quan hệ mang lại thắng lợi chung cho tất cả các bên và giúp phục hồi vị thế của các thiết chế đa phương. 

Những điều này vốn rất quan trọng để các nước nhỏ và vừa duy trì được quyền tự chủ và hạn chế sự ảnh hưởng từ bên ngoài.

Thứ ba, sự phát triển quan hệ Việt Nam - Thái Lan chứng tỏ rằng chính sách đa dạng hóa, đa phương hóa đối tác của Việt Nam không chỉ bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc, mà còn đóng góp cho ổn định và sự phát triển khu vực. 

Giá trị của niềm tin và sức mạnh ngoại giao  

Nhìn xa hơn, mối quan hệ với Thái Lan nói riêng cũng như các quan hệ song phương hữu hảo khác cho phép Việt Nam có tiếng nói lớn hơn trong các vấn đề quốc tế. Vì có mối quan hệ song phương tốt đẹp, Việt Nam có thể tham gia tích cực vào các tiến trình giải quyết xung đột.

Chẳng hạn, với quan hệ tốt đẹp giữa Việt Nam - Thái Lan và Việt Nam - Campuchia, Việt Nam hoàn toàn có thể tham gia trung gian hòa giải cho các xung đột biên giới giữa hai nước, theo đó, giữ vững ổn định và hòa bình trong khu vực.

Bên cạnh nhiều cơ hội, khu vực ASEAN, trong đó có Việt Nam và Thái Lan, cũng đối mặt nhiều thách thức chông gai như cạnh tranh nước lớn và các vấn đề khu vực như Myanmar. 

Tuy vậy, những chông gai này chính là lúc để sự tin tưởng và gắn kết trong quan hệ giữa hai nước  phát huy. Trong bối cảnh tình hình quốc tế ngày càng biến động thì quan hệ song phương bền vững như Việt Nam - Thái Lan chính là một thành tố không thể thiếu không chỉ cho sự phát triển của hai nước mà còn là một phần kiến tạo nên một khu vực ổn định, phát triển và thịnh vượng.

Bên cạnh đó, mối quan hệ ngày càng gắn kết giữa Việt Nam và Thái Lan cũng chính là sự bảo chứng cho giá trị của niềm tin và sức mạnh ngoại giao trong thời đại mà chủ nghĩa thực dụng và đơn phương đang ngày càng hoành hành.