Cristiano Roland - người xây giấc mơ World Cup cho U17 Việt Nam

Năm 2010, Cristiano Roland, khi ấy 34 tuổi, nâng cao chiếc cup V-League cùng Hà Nội T&T (nay là Hà Nội FC). Đó là chức vô địch quốc gia đầu tiên trong lịch sử đội bóng thủ đô ở năm thứ hai có mặt tại V-League, cũng là kỷ niệm lớn với Roland trong lần đầu làm thủ quân. Sau đó, ông còn cùng Hà Nội đoạt Siêu cup Quốc gia 2010 và vô địch V-League 2013.

Roland được LĐBĐ Việt Nam (VFF) bổ nhiệm tháng 8/2024, sau khi đội nhà chỉ đứng thứ tư U16 Đông Nam Á dưới thời HLV Trần Minh Chiến với trận tranh giải ba thua Indonesia 0-5. Gần một tháng sau, vẫn với hầu hết con người ấy, đội tuyển đứng nhì giải giao hữu Peace Cup ở Trung Quốc (thua chủ nhà 0-4, nhưng hạ Uzbekistan 3-0 và Nhật Bản 1-0).

Đến tháng 10 cùng năm, thầy trò Roland giành vé dự vòng chung kết U17 châu Á 2025, cùng mục tiêu nằm trong hai vị trí dẫn đầu bảng để giành vé dự World Cup – được tổ chức hàng năm trong giai đoạn 2025-2029. Sáu tháng sau, trên đất Arab Saudi, Việt Nam bị loại đáng tiếc từ vòng bảng dù bất bại, khi cùng hòa 1-1 trước những đối thủ được đánh giá cao hơn là Australia, Nhật Bản và UAE. Tấm vé World Cup khi ấy chỉ còn cách thầy trò HLV Roland ba phút, nhưng đã bị UAE tước đi bằng bàn gỡ ở phút 87.

Gác lại nỗi buồn, Roland tiếp tục hành trình với lứa cầu thủ sinh năm 2009. Đội kết thúc vòng loại với 5 trận toàn thắng, ghi 30 bàn và không thủng lưới. Đăng quang Đông Nam Á là bước chạy đà hoàn hảo, trước khi gặp Yemen, Hàn Quốc, và UAE vào tháng sau, với vẫn mục tiêu giành vé đến World Cup.

Đội tuyển trẻ dưới thời Roland được đánh giá cao về tính kỷ luật, tổ chức đội hình, hay khả năng chuyển đổi trạng thái nhanh trong tấn công và phòng ngự. Các bài phối hợp ở tình huống cố định cũng làm phong phú thêm cơ hội ghi bàn. Sự ổn định của tập thể trở thành bệ phóng cho các cá nhân có kỹ thuật nổi bật, như Hoàng Trọng Duy Khang, Chu Ngọc Nguyễn Lực hay Nguyễn Văn Dương, ghi dấu ấn.

Roland đánh giá cao sức mạnh tập thể nhưng không phủ nhận sức mạnh cá nhân, khi cá tính riêng có thể tạo đột phá vượt qua khó khăn. Ông cũng có thể cởi trần, nhảy múa và hát hò để ăn mừng như một người đồng đội với các cầu thủ khi vô địch. Nhưng khoảnh khắc ấy chỉ được tạo nên sau những giờ tập luyện, thi đấu nghiêm túc và hết mình.

Phong cách huấn luyện của Roland được đúc kết sau hơn 30 năm lăn lộn một vòng thế giới bóng đá, từ Brazil đến Bồ Đào Nha rồi sang Việt Nam. Roland chịu ảnh hưởng chiến thuật từ HLV người Tây Ban Nha Jose Antonio Camacho, thầy cũ tại Benfica và là cựu HLV Real, rồi được truyền cảm hứng bởi "người đặc biệt" Jose Mourinho. Trong khi đó, "thu phục nhân tâm" là kinh nghiệm quý báu từ HLV Phan Thanh Hùng ở Hà Nội T&T. Điều ấy làm Roland nhớ lại lời động viên của HLV Antonio Sousa sau khi anh sút hỏng phạt đền ở Beira Mar, rằng "người duy nhất không sút hỏng là người không bao giờ sút".

Cristiano Rocha Canedo Roland sinh năm 1976 ở Porto Alegre, miền Nam Brazil. Sự nghiệp của cựu hậu vệ trái này kéo dài từ năm 1994 đến 2016, với 399 trận đấu cùng 11 danh hiệu. Roland cũng nổi bật ở khả năng tấn công với 34 bàn thắng, nhờ kỹ năng sút phạt điêu luyện khi chơi ở Brazil, Bồ Đào Nha và không chiến khi đến Việt Nam.

Sau 4 năm ở Gremio, Roland rời Brazil sang Bồ Đào Nha chơi cho Beira Mar ở giải VĐQG và trở thành trụ cột. Đỉnh cao là việc đoạt Cup quốc gia Bồ Đào Nha 1998-1999, cũng là danh hiệu duy nhất trong lịch sử CLB, đã tụt xuống hạng Tư, đến lúc này.

Hè năm 2002 là thời khắc trọng đại bậc nhất sự nghiệp khi Roland ký hợp đồng 4 năm với Benfica. Ông trở thành đồng đội với những danh thủ bóng đá Bồ Đào Nha như Simao Sabrosa, Nuno Gomes, Petit, Tiago Mendes, Ricardo Rocha, rồi đồng hương Luisao. Sau hai mùa giải được thi đấu thường xuyên, Roland ít được trọng dụng khi Giovanni Trappattoni, cựu HLV Bayern và tuyển Italy, có mặt ở mùa 2004-2005.

Sau đó là quãng thời gian ông bị đem cho mượn, xuống đội B rồi sang Hy Lạp, trước khi bị hành hạ bởi chấn thương. Tháng 11/2007, Roland lần đầu đến Việt Nam theo lời khuyên từ người bạn cũng là cựu ngoại binh Hà Nội T&T - Cassiano Mendes. Sau khi vượt qua những khác biệt về điều kiện thi đấu, Roland trở thành một trong những cá nhân đặt nền móng cho thành công ban đầu của CLB, với 22 bàn sau 145 trận ở V-League. Hết mùa giải 2015, Roland trở về chơi Beira Mar rồi giải nghệ vào tháng 7/2016.

Sự nghiệp huấn luyện của Roland bắt đầu bằng việc học từ bằng C đến Pro của LĐBĐ châu Âu (UEFA). Ông lấy kinh nghiệm bằng việc đào tạo trẻ tại Bồ Đào Nha và Luxembourg. Đến tháng 1/2021, ông làm trợ lý cho HLV Phan Thanh Hùng ở Bình Dương (nay là Becamex TP HCM). Đến tháng 9/2023, Roland chính thức dẫn dắt các lứa U15 và U17 Hà Nội, trước khi lên ĐTQG, và đều đã có thành tích.

HLV sinh năm 1976 nhiều lần khẳng định cầu thủ Việt Nam có tiềm năng lớn. Điều ấy được minh chứng thông qua những thành công ở cấp độ trẻ một thập kỷ qua. Thứ còn thiếu là cơ sở vật chất, không chỉ là sân bãi, y tế, dinh dưỡng, mà hiệu rộng ra là yếu tố con người, gồm các chuyên gia, HLV... Vì vậy, Roland muốn tiếp tục cùng bóng đá Việt Nam phát huy tối đa tiềm năng hiện có.

Danh hiệu U17 Đông Nam Á 2026 là dấu mốc, nhưng World Cup mới là mục tiêu số một. HLV Roland cùng các cộng sự quyết định đẩy lịch sang Arab Saudi sớm hai ngày so với kế hoạch, là ngày 3/5. Không chỉ thích ứng với khí hậu, nhà cầm quân Brazil muốn các học trò sớm trở lại mặt đất và dồn tập trung cho trận ra quân gặp Yemen bốn ngày sau.

Đến ngày 13/5, sau trận gặp UAE, Roland muốn được chụp bức ảnh cùng cả đội chỉ tay về bảng điện tử, với dòng chữ chúc mừng Việt Nam vào tứ kết, đồng nghĩa tấm vé dự World Cup. "Trình độ ở châu Á cao hơn nhiều Đông Nam Á, nhưng tôi tin tưởng mạnh mẽ vào tiềm năng của tập thể này", Roland cho hay.

Sông Hoa