Giới trẻ Hàn từ bỏ YOLO, chuyển sang 'bản đồ ăn mày'

Kinh tế suy thoái và đồng won mất giá khiến nhóm tuổi 20-30 tại Hàn Quốc phải thay đổi thói quen tiêu dùng. Họ chuyển sang "jjantech" - xu hướng kết hợp thắt lưng buộc bụng và sử dụng công nghệ để tối ưu khoản tiền tiết kiệm.

Để cắt giảm chi tiêu, những người trẻ lập ra các cộng đồng trực tuyến mang tên "phòng chat ăn mày" nhằm giám sát chi tiêu của nhau hay xây dựng các "bản đồ ăn mày" nhằm tìm kiếm điểm ăn uống rẻ nhất. Tại các nền tảng như KakaoTalk, thành viên công khai nhật ký chi tiêu hàng ngày. Khi một người dự định mua túi trà xanh giá 3.100 won, nhóm sẽ khuyên pha lại nhiều lần để dùng. Khi có người định chi 75.000 won (1,4 triệu đồng) tham gia giải chạy marathon, những người còn lại phản biện rằng việc chạy bộ là miễn phí.

Theo Cục Thống kê Hàn Quốc, chỉ số giá tiêu dùng liên tục tăng, đặc biệt giá thực phẩm tăng 3,6% và giao thông tăng 5,2% trong năm 2025. Mức tăng này đẩy chi phí ăn uống trung bình của một người độc thân lên khoảng một triệu won mỗi tháng.

Mức lương tối thiểu tại Hàn Quốc khoảng 2,06 triệu won một tháng. Với một sinh viên mới ra trường làm việc ở doanh nghiệp nhỏ, thu nhập này gần như bị bòn rút sạch bởi chi phí sinh hoạt tại Seoul, vốn dao động 1,36-2 triệu won một tháng (hơn nửa là tiền thuê nhà). Khoảng cách giữa thu nhập và chi tiêu thiết yếu buộc họ cắt bỏ hoàn toàn ngân sách cho sở thích cá nhân.

Han Su-min, 26 tuổi, điều hành nhóm chat "Vua ăn mày", kể thường uống cà phê hòa tan tại nơi làm việc để tránh tốn tiền. Cô cho biết áp lực giá cả buộc mọi người lập nhóm để cùng hỗ trợ nhau xoay xở.

Nhiều người chọn cách tận dụng đồ cũ để không phát sinh chi phí. Moon, 24 tuổi, cho biết vẫn mặc quần áo từ thời đại học vì giá hàng may mặc đang ở mức cao. Kim Min-ah, sinh viên 24 tuổi, chọn cách hạn chế giao lưu xã hội. Cô uống nước lọc tại trường thay vì mua nước đóng chai và ăn kimbap ở cửa hàng tiện lợi. "Chỉ cần bước chân ra khỏi nhà là tốn tiền nên tôi gần như không hẹn gặp bạn bè", Kim nói.

Nghiên cứu sinh Jeong Ye-eun chấp nhận đi bộ 40 phút mỗi ngày để giảm phí đi lại. Trong khi đó, Lee Ji-min, người đang tìm việc, quyết định không về quê thăm gia đình ở Gimhae nhằm tiết kiệm 100.000 won tiền vé tàu khứ hồi từ Seoul.

Để có thêm thu nhập, thanh niên Hàn Quốc sử dụng các ứng dụng hỗ trợ của chính quyền. Kim Se-rin kể cô duy trì đi bộ 8.000 bước mỗi ngày qua ứng dụng "Wrist Doctor 9988" của thành phố Seoul để tích điểm. Số điểm này được cô đổi thành Seoul Pay để mua thực phẩm thiết yếu.

Xu hướng tiết kiệm còn tạo ra "bản đồ cho người ăn mày". Đây là nền tảng tổng hợp danh sách các quán ăn có giá dưới 8.000 won (145.000 đồng) mỗi suất, hoặc dưới 10.000 won tại khu vực đắt đỏ như Gangnam và Yeouido. Nhờ dữ liệu cộng đồng, người dùng có thể tìm thấy các quán cơm thịt heo chiên xù giá 5.000 won hay mì cắt 4.000 won.

Choi Sung-soo, người sáng lập nền tảng, cho biết ứng dụng đạt 21.500 lượt tải sau 6 ngày ra mắt với 1,31 triệu lượt truy cập. Công cụ này cũng mang lại lượng khách lớn cho các quán ăn nhỏ. Một chủ quán gần khu đại học cho biết việc xuất hiện trên bản đồ giúp ông tiếp cận khách hàng mà không mất khoản phí 15% cho các ứng dụng giao đồ ăn.

Nhiều chuyên gia xã hội học nhận định jjantech là công cụ sinh tồn của thế hệ Sampo - thuật ngữ chỉ thanh niên Hàn Quốc từ bỏ hẹn hò, kết hôn và sinh con do áp lực kinh tế. Khi việc duy trì cuộc sống cá nhân hàng ngày cũng cần đến sự trợ giúp của 'bản đồ ăn mày', mục tiêu lập gia đình hay mua nhà bị người trẻ gạt bỏ hoàn toàn khỏi danh sách ưu tiên.

Giáo sư Lee Eun-hee, khoa Khoa học Tiêu dùng Đại học Inha, cho biết xu hướng này sẽ kéo dài do kinh tế suy thoái và bất bình đẳng thu nhập tăng. Trong khi đó, Giáo sư Xã hội học Lee Byung-hoon tại Đại học Chung-Ang lưu ý việc người trẻ tự gọi mình bằng các danh xưng như "ăn mày" có thể để lại hệ lụy về tâm lý cho cả một thế hệ.