Đề xuất BHYT chi trả 30 thuốc điều trị ung thư mới, chi phí cao
Dự kiến trong quý II, Bộ Y tế sẽ ban hành Thông tư ban hành Danh mục thuốc hóa dược, sinh phẩm, thuốc phóng xạ, chất đánh dấu và việc thanh toán khí y tế sử dụng trong khám bệnh, chữa bệnh thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT).
Cụ thể, thông tư sẽ bổ sung mới 84 thuốc, trong đó có 30 thuốc điều trị ung thư (chiếm 35,7% số lượng thuốc bổ sung mới).
Theo danh mục thuốc ban hành kèm theo Thông tư số 20/2022, ung thư là một trong những nhóm có số lượng hoạt chất nhiều đang được thanh toán BHYT.
Tuy nhiên, những năm gần đây số lượng thuốc ung thư được phát minh trên thế giới và đăng ký lưu hành tại Việt Nam khá lớn so với các nhóm thuốc khác. Vì vậy, số lượng thuốc ung thư được xem xét cập nhật trong lần sửa đổi danh mục này cũng nhiều hơn so với nhóm thuốc khác.
Lãnh đạo Vụ Bảo hiểm y tế (Bộ Y tế) cho biết, đây là nhóm thuốc có đề xuất bổ sung mới nhiều nhất, chủ yếu là các thuốc phát minh mới (thuốc điều trị đích, các loại kháng thể đơn dòng, thuốc điều trị miễn dịch…).
Theo BS Trường, với việc được BHYT chi trả, người bệnh sẽ có cơ hội được tiếp cận với các thuốc điều trị thế hệ mới (Ảnh: N.P).
Thạc sĩ - Bác sĩ Nguyễn Văn Trường, Trưởng khoa Ung bướu, Bệnh viện Thanh Nhàn (Hà Nội), cho biết, điều trị ung thư là điều trị đa mô thức, phối hợp nhiều phương pháp như phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, thuốc trúng đích, thuốc điều trị miễn dịch, ghép tế bào gốc, thay tạng… Việc điều trị cũng không giống nhau giữa các bệnh nhân mà cá thể hóa.
Tại Việt Nam, phác đồ điều trị ung thư luôn được cập nhật theo các hướng dẫn của các hiệp hội ung thư và Tổ chức Y tế thế giới, bao gồm cả thuốc phát minh mới như thuốc trúng đích, thuốc điều trị miễn dịch.
Dự thảo danh mục thuốc được BHYT chi trả lần này bổ sung có nhiều loại thuốc điều trị đích và điều trị miễn dịch. Theo BS Trường, đây là những thuốc cần thiết cho nhiều loại bệnh ung thư, nằm trong phác đồ điều trị đa mô thức.
Việc điều trị ung thư cá thể hóa theo từng người bệnh dựa trên thể trạng, hoàn cảnh và kinh tế của mỗi người. Vì thế, dù thuốc nằm trong phác đồ điều trị nhưng vì điều kiện kinh tế, BHYT chưa chi trả, nhiều người bệnh chưa được tiếp cận.
“Với việc BHYT chi trả cho những thuốc này, dù chỉ 50%, cũng sẽ giúp người bệnh có cơ hội được tiếp cận với các thuốc điều trị hàng đầu thế giới, đặc biệt là những người có hoàn cảnh khó khăn. Các bác sĩ cũng sẽ có thêm lựa chọn trong điều trị. Nhờ thế, không chỉ một mà nhiều người bệnh được tiếp cận với các phác đồ điều trị tiên tiến của các nước phát triển trên thế giới”, BS Trường nhấn mạnh.
Nỗi lo chi phí điều trị của người bệnh ung thư
Đây là lần cập nhật danh mục thuốc được BHYT chi trả lớn nhất trong suốt 8 năm qua. Việc thiếu vắng các đợt cập nhật mang tính chiến lược đã khiến bệnh nhân và các bác sĩ điều trị không thể tiếp cận các thành tựu mới trong điều trị.
Để tiếp cận được các phương pháp điều trị mới nhất, bệnh nhân buộc phải tự chi trả 100% chi phí. Điều này tạo áp lực tài chính lớn, là nguyên nhân trực tiếp khiến tỷ lệ chi tiền túi của người dân vẫn duy trì ở mức cao.
Với các bệnh nhân ung thư, khoản chi cho tiền thuốc không hề nhỏ. Bà Nguyễn Thị Hiền (70 tuổi, Hà Nội) cho biết sau hơn nửa năm điều trị ung thư phổi giai đoạn cuối, gia đình đã phải bán một căn nhà để lo viện phí.
Bà rất hy vọng loại thuốc mình đang dùng sẽ sớm được BHYT chi trả để bớt một phần nào đó gánh nặng về tài chính.
Một khảo sát gần đây trên Dân trí về mức độ kỳ vọng đối với việc danh mục thuốc do BHYT chi trả sẽ bổ sung 84 thuốc mới, dự kiến được ban hành vào quý II cũng cho thấy việc ban hành danh mục này được nhiều người kỳ vọng. Theo đó, trong số gần 13.000 người tham gia khảo sát, hơn 10.000 người bày tỏ quan điểm “Rất kỳ vọng”, chiếm gần 78%.
Thực tế, bản thân BS Trường và các đồng nghiệp cũng đã gặp nhiều trường hợp phải bỏ dở điều trị do kinh tế khó khăn. Khoa cũng phối hợp với phòng Công tác xã hội tìm nguồn tài trợ để giúp bệnh nhân, tuy nhiên ông cũng thừa nhận đây chỉ là con số nhỏ.
Vì thế, với việc nhiều thuốc mới, đắt tiền được BHYT chi trả, bệnh nhân sẽ bớt đi khó khăn về gánh nặng tài chính, có cơ hội được tiếp cận với các thuốc mới, duy trì tuân thủ điều trị.
“Điều trị ung thư vẫn là hành trình đồng hành của người bệnh, gia đình, bệnh viện và phía BHYT. Là bác sĩ điều trị, tôi mong muốn BHYT cập nhật thường xuyên hơn nữa danh mục này”, BS Trường chia sẻ.
Thông tư 37 (có hiệu lực từ ngày 1/1/2025) quy định rõ Bộ Y tế có trách nhiệm tổ chức rà soát, cập nhật danh mục thuốc nhằm bảo đảm sự phù hợp và đáp ứng nhu cầu điều trị và quyền lợi của người tham gia BHYT ít nhất 2 năm một lần.
Đây cũng là cơ hội để thúc đẩy mục tiêu giảm gánh nặng chi trả trực tiếp từ tiền túi và tăng tính công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế của người dân. Nhóm người bệnh ung thư thường là nhóm yếu thế với gánh nặng bệnh tật rất lớn do chi phí điều trị lớn và kéo dài.
Nghị quyết 20-NQ/TW năm 2017 đề ra mục tiêu đến năm 2025, tỷ lệ chi trực tiếp từ tiền túi của hộ gia đình cho y tế giảm còn 35%, đến năm 2030 xuống còn 30%. Thực tế, ước tính con số này hiện vẫn ở mức trên 39%.
