Các tàu chở dầu neo đậu ngày 10-3, khi vận tải qua eo biển Hormuz bị tắc nghẽn - Ảnh: REUTERS
Động thái trên được kỳ vọng giúp đảm bảo nguồn cung ổn định dầu mỏ và phân bón cho Philippines - quốc gia vốn phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông. Ngoại trưởng Lazaro xác nhận hai bên đã đạt được "nhận thức tích cực" về an toàn hàng hải và an ninh năng lượng.
Cùng ngày, một quan chức cấp cao Iran cho biết nước này sẵn sàng ký các thỏa thuận với các quốc gia châu Âu, châu Á và Ả Rập về việc sử dụng eo Hormuz, đồng thời khẳng định Tehran đang "kiểm soát hoàn toàn" tuyến hàng hải này và sẽ mời các nước có nhu cầu tham gia thỏa thuận, theo Hãng tin TASS.
Trong diễn biến liên quan, Ngoại trưởng Lazaro từng gặp đại sứ Iran tại Manila để đề nghị công nhận Philippines là "quốc gia không thù địch".
Về tình hình trong nước, đơn vị vận hành nhà máy lọc dầu duy nhất của Philippines cho biết gần đây đã phải mua khoảng 2,5 triệu thùng dầu thô từ Nga trong tình thế "cực kỳ cần thiết", do thiếu nguồn cung giữa xung đột Trung Đông. Đây được cho là thương vụ hiếm thấy, khi Mỹ trước đó chưa nới lỏng trừng phạt Nga liên quan chiến sự Ukraine.
Thỏa thuận mới nhất này của Philippines diễn ra chỉ vài ngày sau khi Malaysia và Thái Lan cũng thông báo Iran đã cho phép tàu chở dầu của các nước này được phép lưu thông qua eo Hormuz.
Trước đó, Iran từng nêu tên 5 quốc gia "thân thiện" được phép qua lại tuyến đường này, bao gồm Ấn Độ, Trung Quốc, Nga, Iraq và Pakistan.
Trong khi đó Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng hoạt động vận tải qua eo Hormuz sẽ được khôi phục hoàn toàn sau khi xung đột kết thúc, nhấn mạnh Mỹ không cần quá cảnh qua eo Hormuz và việc khôi phục lưu thông nên là trách nhiệm của các quốc gia có nhu cầu.
Đáp lại, phía Trung Quốc ngày 2-4 cho rằng chính các hoạt động quân sự "phi pháp" của Mỹ - Israel là "nguyên nhân gốc rễ" gây ra tình trạng tắc nghẽn tại tuyến hàng hải chiến lược này.
