Chuyên gia dinh dưỡng Tăng Kiến Minh (Đài Loan) cho biết, tại các phòng khám, ông thường gặp bệnh nhân thắc mắc: "Tại sao tôi ăn uống rất thanh đạm, dưỡng sinh mà chỉ số xét nghiệm máu vẫn không đạt?". Câu trả lời nằm ở việc chọn sai thực phẩm.
Theo ông, chế độ ăn cho người bệnh thận không phải là một "hình phạt" phải kiêng khem khổ sở, mà là một cuộc chơi của sự thay thế chính xác.
Để bảo vệ chức năng thận, người bệnh cần phá bỏ 4 hiểu lầm kinh điển sau đây:
Ăn gạo lứt, ngũ cốc tốt hơn cơm trắng?
Nhiều người tin rằng gạo lứt, bột ngũ cốc hay các loại hạt dinh dưỡng là tốt nhất. Tuy nhiên, khi chức năng thận suy giảm, khả năng kiểm soát phospho trong máu kém đi, các thực phẩm này lại trở thành gánh nặng.
Trong giai đoạn này, cơm trắng, mì sợi trắng, bánh mì trắng hoặc bánh bao chay lại là lựa chọn an toàn hơn để giảm áp lực bài tiết phospho cho thận.
Nhiều người tin rằng gạo lứt, bột ngũ cốc hay các loại hạt dinh dưỡng là tốt nhất. Ảnh minh họa: Bùi Thủy
Dùng muối thấp natri, nước tương ít muối để bảo vệ thận?
Các loại "muối thấp natri" hoặc "nước tương ít muối" trên thị trường thường thay thế natri bằng kali. Nếu bệnh nhân có chỉ số kali máu cao, việc sử dụng các gia vị này cực kỳ nguy hiểm.
Chỉ cần dùng muối ăn thông thường nhưng giảm liều lượng. Hãy tận dụng hương vị tự nhiên từ hành, gừng, tỏi hoặc chanh để tăng vị giác thay vì lạm dụng gia vị.
Kiêng tuyệt đối rau xanh nhưng lại ăn nhiều trái cây?
Một số bệnh nhân sợ rau xanh chứa nhiều kali nên không dám chạm môi, nhưng lại thoải mái ăn cà chua, kiwi hoặc chuối. Thực tế, đây đều là nhóm trái cây giàu kali. Thay vào đó hãy thử ăn táo, nho, dứa (thơm) hoặc lê.
Không nên ăn rau sống, không ăn lẩu hoặc xay sinh tố xanh. Hãy cắt nhỏ rau, chần qua nước sôi rồi đổ bỏ nước đó trước khi xào nấu để loại bỏ phần lớn lượng kali.
Nhịn thịt hoàn toàn vì sợ suy thận nhanh?
Việc nhịn thịt quá mức dẫn đến suy dinh dưỡng, nhưng ăn quá nhiều đạm động vật hoặc uống canh tinh chất gà cũng khiến thận làm việc quá tải. Cần lưu ý rằng nhu cầu protein trước và sau khi chạy thận là hoàn toàn khác nhau.
Cần có sự tư vấn chuyên môn để xác định lượng protein phù hợp, không nên tự ý cắt bỏ hoàn toàn.
Thay vì những thói quen cũ gây hại, chuyên gia Tăng Kiến Minh gợi ý các lựa chọn an toàn hơn cho ba bữa trong ngày. Đối với bữa sáng, thay vì chọn các món giàu phospho và natri như mè đen, ngũ cốc, bánh mì kẹp thịt xông khói hay trà sữa, người bệnh nên ưu tiên bánh mì trắng kẹp trứng ốp la (không thêm sốt), bánh bao chay và uống nước lọc.
Vào bữa trưa, thay vì ăn cơm sườn chan nhiều nước sốt hoặc các loại canh viên, canh mọc chứa nhiều phụ gia, bệnh nhân hãy chọn cơm trắng ăn kèm cá hấp hoặc gà xào hành tỏi và rau đã được chần qua nước sôi. Một quy tắc quan trọng là tuyệt đối không nên uống nước canh để tránh nạp thêm kali và các chất chuyển hóa.
Đối với bữa tối, bệnh nhân cần tránh việc ăn tạm bằng bánh mì ngọt, mì ăn liền hoặc các loại canh xương hầm đậm đặc vốn được lầm tưởng là bổ thận. Thay vào đó, một thực đơn đúng chuẩn sẽ bao gồm nửa bát cơm trắng, một phần protein chất lượng cao và rau xanh được chế biến theo phương pháp chần qua nước sôi rồi mới xào nấu.
Theo bác sĩ, điều khiến thận kiệt huệ không phải là một miếng thịt bạn lỡ ăn, mà là thói quen ăn mặn, thực phẩm chế biến sẵn và thói quen uống hết các loại nước canh hàng ngày. Ăn đúng cách không làm giảm chất lượng sống, mà giúp bạn kéo dài "tuổi thọ" của thận.
Mỹ Ý (Theo HK01)
